74.20.25 — Hava ve su altı fotoğrafçılığı faaliyetleri
74.20, e-ticaret ürün çekimi, reklam/moda fotoğrafçılığı, düğün/portre fotoğrafçılığı ve ticari drone/İHA hava fotoğrafçılığını kapsar (drone çekimi için SHGM / FAA Part 107 / CAA İHA pilot lisansı zorunludur; video/film yapımcılığı 59.11’dir).
2 Yıl Risk Değ. • 6331 s.K.
1.500.000 TL İş Geliştirme + İş Kurma Hibesi (Öncelikli)
213 s. VUK m. 127–131 (Yoklama) & 193 s. GVK m. 94
MCC 7333
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Moda, endüstriyel ürün ve grafik/UI-UX tasarım stüdyoları (74.11–74.14)
- Ticari ürün, e-ticaret, moda, mimari ve etkinlik fotoğrafçıları & drone görsel çekim (74.20)
- Yeminli yazılı/sözlü tercümanlık ve yerelleştirme büroları (74.30), marka/patent vekilleri ve meteoroloji/bilirkişi uzmanlıkları (74.9)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
5- Hava ve su altı fotoğrafçılığı faaliyetleri
- ticari ve tüketici fotoğrafçılığı: pasaportlar, okullar, düğünler vb. için portre fotoğrafçılığı; ticari, yayın, moda, gayrimenkul veya turizm amaçlı fotoğrafçılık; hava ve su altı fotoğrafçılığı; olayların videoya kaydedilmesi: düğünler, toplantılar vb.
- filmin işlenmesi: müşteriden alınan negatiflerin veya sinema filmlerinin banyo edilmesi, basılması ve çoğaltılması; film geliştirme ve fotoğraf baskı laboratuvarları; bir saatte baskı yapan fotoğraf dükkanları (fotoğraf makinesi satan dükkanların bir parçası olmayanlar); slaytların kaplanması; fotoğraflarla ilgili olarak kopyalama ve onarma veya slayt rötuşlama.
- foto muhabirlerinin faaliyetleri
- sanatsal fotoğraflar oluşturmak.
Ayrıca Şunları da Kapsar
- dokümanların mikrofilm haline getirilmesi
- fotoğrafların dijital ortama aktarılması, videoların buluta dönüştürülmesi
- 3 boyutlu nesne taraması.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
5- fotoğraf basma faaliyetleri (cep telefonlarından, hafıza kartlarından, USB ve diğer elektronik depolama araçlarından), bkz. 18.12
- sinema ve televizyon endüstrileriyle ilgili sinema filmlerinin işlenmesi, bkz. 59.12
- haritacılık ve uzay bilgi faaliyetleri, bkz. 71.12
- fotogrametrik araştırma faaliyetleri, bkz. 71.12
- bozuk para ile çalışan fotoğraf makinelerinin (self servis) işletilmesi, bkz. 96.99.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Grafik, moda, endüstriyel tasarım, stüdyosuz fotoğrafçılık ve tercüme ofisleri için özel bakanlık ruhsatı aranmaz — Sanal Ofis / Home-Office %100 uygundur (fiziki fotoğraf stüdyosu açılacaksa basit işyeri bildirimi/ruhsatı yapılır).
- Yeminli tercümanlık (74.30): Evrak onaylayacak tercümanlar ilgili Noterlik nezdinde yemin zaptı düzenletir; mahkeme tercümanlığı için Adalet Komisyonu Bilirkişi Listesi kaydı yapılır.
- Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde üçüncü kişiler adına marka/patent vekilliği yapacaklarda (74.9) TÜRKPATENT Marka veya Patent Vekili Sicil Kaydı (6769 s.K. — sınav şartlı) zorunludur; Drone ile ticari çekimde (74.20) SHGM İHA Pilot Lisansı & Uçuş İzni şarttır!
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası (Tasarım / Medya / Hizmetler Komitesi) + HİB (Tasarım ihracatı)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Fotoğrafçılar Esnaf Odası (stüdyolu fotoğrafçılar) veya Şahıs Şirketi / e-SMM (grafiker, tercüman, endüstriyel tasarımcı).
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
Sanal Ofis ve Ev Ofis %100 Uygundur- %80 TASARIM İHRACATI VERGİ İNDİRİMİ (KVK m. 10/1-ğ & GVK m. 89/13): Yurt dışındaki firmalara Türkiye’den verilen endüstriyel tasarım, moda tasarımı ve grafik/ürün tasarımı hizmetlerinin ihracatından doğan safi kazancın %80’i (kazanç Türkiye’ye getirildiği takdirde) beyannamede indirilir + KDVK 11/1-a %0 KDV!
- Ticaret Bakanlığı Turquality / Tasarım Desteği (5448 s.K.): Tasarım ofisleri yurt dışı fuar, tescil ve tanıtım harcamalarında %50–%60 hibe desteğine başvurabilir; 5746 s.K. Tasarım Merkezi kuran şirketler (min. 10 tasarımcı) %100 tasarım indirimi ve SGK/stopaj teşviki alır.
- Tercüme, tasarım ve fotoğrafçılıkta e-SMM (serbest meslek) olarak çalışılırsa %20 gelir vergisi stopajı, ticari şirketse %20 KDV fatura düzenlenir.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
NACE Rev. 2.1’de eski tek `74.10 Tasarım` kodu 74.11 (Endüstriyel/Moda), 74.12 (Grafik/Görsel İletişim), 74.13 (İç Mimarlık/Dekorasyon Tasarımı) ve 74.14 (Diğer) sınıflarına bölündü; ayrıca 74.91 Patent Komisyonculuğu eklendi! AB’de EUIPO Community Design, AI Act görsel şeffaflık ve GDPR (fotoğraf rızası) geçerlidir.
ABD NAICS 5414 (Specialized Design), 54192 (Photography) ve 541930 (Translation/Interpretation) kapsamındadır. Commercial drone fotoğrafçılığında FAA Part 107 Remote Pilot Certificate, tasarımda Work-Made-for-Hire (17 U.S.C. § 101) sözleşme maddesi (yoksa telif müşteriye geçmez!) ve eyalet iç mimarlık unvan yasaları uygulanır.
UK Design Rights & UK IPO tescilleri, CAA Drone Flyer/Operator ID (PDRA01) izni ve Chartered Institute of Linguists (CIOL) yeminli tercüme standartları geçerlidir (UK SIC 74100–74990).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- İnşaata dayalı ruhsatlı mimarlık projesi 71.11 (TMMOB Mimarlar Odası zorunlu), yapı ruhsatı gerektirmeyen dekorasyon ve iç mekân/stand tasarımı ise 74.13 sınıfındadır!
- Video/reklam filmi çekimi 59.11, sabit fotoğrafçılık 74.20, dijital reklam yönetimi ise 73.11 kodundadır — ajanslar fatura kapsamına göre tevkifat (3/10 reklam tevkifatı vs tevkifatsız tasarım) hatasına düşmemelidir.
6331 Sayılı İSG Matrisi, KOSGEB & İşyeri Uygunluğu
6331 Sayılı İSG Yükümlülükleri
En sıkı İSG rejimi uygulanır: 1. çalışandan itibaren A sınıfı uzman, işyeri hekimi, 10+ çalışanda diğer sağlık personeli ve 6331 m. 17 Mesleki Yeterlilik/Eğitim Belgesi zorunludur.
KOSGEB Destek ve Hibe Durumu
İmalat (10–33), Telekomünikasyon (61), Bilgisayar Programlama (62), Bilişim Altyapısı (63) ve Bilimsel Ar-Ge (72) kapsamındaki bu NACE kodu hem geri ödemesiz İş Kurma Desteğine hem de makine-teçhizat, yazılım ve personel giderlerini kapsayan İş Geliştirme Desteğine (genç/kadın/engelli/gazi kurucuda +150.000 TL ilave tavan) öncelikli olarak başvurabilir. Şirket tescilinden önce KOSGEB İleri Girişimcilik Eğitiminin tamamlanması şarttır.
KOSGEB Girişimci Destek Programı Uygulama Esasları (NACE Kısım C / 61-62-63 / 72)
Sanal Ofis & Vergi Yoklaması
Faaliyet masa başı ve fikri/dijital hizmete dayandığından 2005/9207 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmelik kapsamında fiili imalathane veya dükkân şartı aranmaz; sanal ofis kira sözleşmesi ile VUK m. 127 vergi dairesi yoklaması tamamlanır.
Sanal ofis hizmet faturasında %20 kira stopajı (GVK m. 94/5) doğmaz ve faturadaki %20 KDV indirilir. Konut (ev-ofis) gösteriminde ise brüt kira üzerinden %20 stopaj ve mülkiyet/ortak kira muvafakati kontrol edilir (634 s. KMK m. 24).
6331 Sayılı İSG Kanunu Yükümlülük Tablosu
Çok Tehlikeli (6331 s.K.)| Yasal Yükümlülük | Periyot / Yasal Kural | Mevzuat Dayanağı |
|---|---|---|
| Risk Değerlendirmesi Yenileme | En geç 2 yılda bir (kaza/revizyonda derhal) | Risk Değ. Yön. m. 12 |
| Acil Durum Planı & Tatbikat | 2 yılda bir plan (her 30 çalışana 1 destek) + yılda 1 tatbikat | Acil Durumlar Yön. m. 11, 14 |
| Çalışan Temel İSG Eğitimi | Yılda en az 1 kez 16 saat | İSG Eğitim Yön. m. 6, 11 |
| Periyodik Sağlık Muayenesi | Yılda bir (hekim 15 dk/çalışan/ay; 10+ çalışanda DSP 10–20 dk) | İşyeri Hekimi Yön. m. 9, 12 |
| İSG Uzmanı & Mesleki Belge | 1+ çalışanda A sınıfı uzman (40 dk/çalışan/ay) + 6331 m. 17 mesleki eğitim belgesi | 6331 s.K. m. 6, 17; İGU Yön. m. 12 |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Düşük riskli yaratıcı hizmet kategorisi; proje teslim sözleşmesi yüksek tutarlı tasarım çekimlerinde yeterlidir.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 59.11 — Sinema & Reklam Video Yapımcılığı → | Sabit fotoğraf çekimi ve rötuş 74.20; hareketli video, reels/YouTube ve reklam filmi prodüksiyonu 59.11’dir. | Her ikisi de MCC 7333 / 7812 ile düşük riskli ödeme alır; fotoğraf stüdyosu açılacaksa belediye işyeri bildirimi, saha çekiminde ise ofis/sanal ofis yeterlidir. |
74.11.00 — Endüstriyel ürün ve moda tasarımı faaliyetleri
Türkiye 6 haneli NACE kodu 74.11.00 (Endüstriyel ürün ve moda tasarımı faaliyetleri). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. Sanal Ofis / Home-Office %100 Uygun.
74.12.00 — Grafik tasarım ve görsel iletişim faaliyetleri
Türkiye 6 haneli NACE kodu 74.12.00 (Grafik tasarım ve görsel iletişim faaliyetleri). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. Sanal Ofis / Home-Office %100 Uygun.
74.13.00 — İç tasarım faaliyetleri (iç mimarların faaliyetleri dahil)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 74.13.00 (İç tasarım faaliyetleri (iç mimarların faaliyetleri dahil)). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. Sanal Ofis / Home-Office %100 Uygun.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- 74.20.25 Hava ve su altı fotoğrafçılığı faaliyetleri
Sıkça Sorulan Sorular
TR NACE 6-Digit 74.20.25 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
74.20.25 (Hava ve su altı fotoğrafçılığı faaliyetleri) şu faaliyetleri kapsar: Hava ve su altı fotoğrafçılığı faaliyetleri; ticari ve tüketici fotoğrafçılığı: pasaportlar, okullar, düğünler vb. için portre fotoğrafçılığı; ticari, yayın, moda, gayrimenkul veya turizm amaçlı fotoğrafçılık; hava ve su altı fotoğrafçılığı; olayların videoya kaydedilmesi: düğünler, toplantılar vb.; filmin işlenmesi: müşteriden alınan negatiflerin veya sinema filmlerinin banyo edilmesi, basılması ve çoğaltılması; film geliştirme ve fotoğraf baskı laboratuvarları; bir saatte baskı yapan fotoğraf dükkanları (fotoğraf makinesi satan dükkanların bir parçası olmayanlar); slaytların kaplanması; fotoğraflarla ilgili olarak kopyalama ve onarma veya slayt rötuşlama.. Başlıca uygulayıcılar: Moda, endüstriyel ürün ve grafik/UI-UX tasarım stüdyoları (74.11–74.14); Ticari ürün, e-ticaret, moda, mimari ve etkinlik fotoğrafçıları & drone görsel çekim (74.20).
74.20.25 kodunun 6331 Sayılı İSG yükümlülükleri, Sanal Ofis ve KOSGEB durumu nedir?
74.20.25 kodu 6331 Sayılı Kanun uyarınca "Çok Tehlikeli (6331 s.K.)" grubundadır (En geç 2 yılda bir (kaza/revizyonda derhal) risk değerlendirmesi; Çok tehlikeli işlerde 6331 m. 17 ve MYK Tebliği uyarınca mesleki eğitim / MYK belgesi olmayan çalışan işbaşı yaptırılamaz; aksi halde işin durdurulması ve çalışan başına idari para cezası uygulanır.). İşyeri statüsü: Sanal Ofis ve Ev Ofis %100 Uygundur. KOSGEB durumu: 1.500.000 TL İş Geliştirme + İş Kurma Hibesi (Öncelikli).
74.20.25 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası (Tasarım / Medya / Hizmetler Komitesi) + HİB (Tasarım ihracatı) / Fotoğrafçılar Esnaf Odası (stüdyolu fotoğrafçılar) veya Şahıs Şirketi / e-SMM (grafiker, tercüman, endüstriyel tasarımcı).. İzin/Ruhsat: Grafik, moda, endüstriyel tasarım, stüdyosuz fotoğrafçılık ve tercüme ofisleri için özel bakanlık ruhsatı aranmaz — Sanal Ofis / Home-Office %100 uygundur (fiziki fotoğraf stüdyosu açılacaksa basit işyeri bildirimi/ruhsatı yapılır). Vergi/Teşvik: %80 TASARIM İHRACATI VERGİ İNDİRİMİ (KVK m. 10/1-ğ & GVK m. 89/13): Yurt dışındaki firmalara Türkiye’den verilen endüstriyel tasarım, moda tasarımı ve grafik/ürün tasarımı hizmetlerinin ihracatından doğan safi kazancın %80’i (kazanç Türkiye’ye getirildiği takdirde) beyannamede indirilir + KDVK 11/1-a %0 KDV!
74.20.25 ile en sık karıştırılan 59.11 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
59.11 — Sinema & Reklam Video Yapımcılığı: Sabit fotoğraf çekimi ve rötuş 74.20; hareketli video, reels/YouTube ve reklam filmi prodüksiyonu 59.11’dir. Vergisel/hukuki etki: Her ikisi de MCC 7333 / 7812 ile düşük riskli ödeme alır; fotoğraf stüdyosu açılacaksa belediye işyeri bildirimi, saha çekiminde ise ofis/sanal ofis yeterlidir.
74.20.25 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
74.20.25 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: Sanal POS MCC 7333 (Ticari Fotoğrafçılık, Sanat ve Grafik Tasarım).
74.20.25 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: fotoğraf basma faaliyetleri (cep telefonlarından, hafıza kartlarından, USB ve diğer elektronik depolama araçlarından), bkz. 18.12; sinema ve televizyon endüstrileriyle ilgili sinema filmlerinin işlenmesi, bkz. 59.12; haritacılık ve uzay bilgi faaliyetleri, bkz. 71.12.