İçeriğe atla
NAICS 2022 236220 23622 ↗
● Resmi Kayıt Verisi: 2026-11-19

236220 — Commercial and Institutional Building Construction

NAICS 2022 236220 (Commercial and Institutional Building Construction); Bölüm 41 çerçevesinde 3194 sayılı İmar Kanunu hükümlerine göre sınıflandırılır.

01 / Standart & Revizyon
NAICS 2022

U.S. Census Bureau • v2022

02 / Üst Hiyerarşi
23622

Commercial and Institutional Building Construction

03 / Eşleşen Standartlar
12

ISIC 4100

04 / Alt Kod & Kapsam
1 Madde

MCC 1520, 1611, 1711

01 / RESMİ KAPSAM VE PROFİL

Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler

Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)

  • Konut, apartman, villa, rezidans ve karma proje bina müteahhitleri
  • Ofis, AVM, fabrika, hastane, otel ve okul üst yapı inşaat şirketleri
  • Kat karşılığı arsa inşaatı veya kentsel dönüşüm (6306 s.K.) taahhüt firmaları
Resmi kurum açıklaması yalnızca İngilizce yayımlandığı için kapsam metni orijinal dilinde sunulmaktadır.

Bu Sınıf Şunları Kapsar

1
  • This industry comprises establishments primarily responsible for the construction (including new work, additions, alterations, maintenance, and repairs) of commercial and institutional buildings and related structures, such as stadiums, grain elevators, and indoor swimming facilities. This industry includes establishments responsible for the on-site assembly of modular or prefabricated commercial and institutional buildings. Included in this industry are commercial and institutional building general contractors, commercial and institutional building for-sale builders, commercial and institutional building design-build firms, and commercial and institutional building project construction management firms.

Resmi Kurum Uygulama Örnekleri

  • Airport building construction
  • Office building construction
  • Arena construction
  • Parking garage construction
  • Barrack construction
  • Prison construction
  • Farm building construction
  • Radio and television broadcast studio construction
  • Fire station construction
  • Grain elevator or bin construction
  • Data center construction
  • Religious building (e.g., church, synagogue, mosque, temple) construction
  • Restaurant construction
  • Hospital construction
  • School building construction
  • Hotel construction
  • Shopping mall construction
  • Indoor swimming facility construction
  • Warehouse construction (e.g., commercial, industrial, manufacturing, private)

Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)

0

—

02 / MEVZUAT, RUHSAT VE VERGİ

Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi

Bölüm 41 • Kısım F

Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler

3194 sayılı İmar Kanunu Yapı Müteahhitlerinin Sınıflandırılması ve Kayıtlarının Tutulması Hakkında Yönetmelik (YAMBİS) 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun & 6306 sayılı Afet Riski Kanunu 5510 s.K. m. 85 (SGK Asgari İşçilik) & 6331 s.K. (Çok Tehlikeli — Şantiye)

Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar

  • Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı YAMBİS Müteahhitlik Yetki Belgesi Numarası (A–H grubu mali/teknik sınıflandırma; Geçici Müteahhitlik kendi arsası için sınırlıdır)
  • Belediye / İl Özel İdaresi Yapı Ruhsatı, Şantiye Şefi (mimar/inşaat müh.) ataması ve Yapı Kullanma İzin Belgesi (İskân)
  • İş bitiminde SGK Asgari İşçilik İlişiksizlik Belgesi

Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı

Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
Ticaret Odası veya Ticaret ve Sanayi Odası (5174 s.K.) + İMKON/Müteahhitlik Birliği
Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
Müteahhitlik Yetki Belgesi kaydıyla şahıs işletmesi olarak kurulabilse de kat karşılığı/yüksek metrekarede Limited/A.Ş. standarttır.
Özel Yetkili Kurum / Sicil
ÇŞİDB YAMBİS Sicili

KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi

  • Yıllara sâri inşaat ve onarım işlerinde (GVK m. 42) hakediş ödemelerinden %5 Gelir/Kurumlar Vergisi stopajı kesilir ve kazanç işin bittiği yıl beyan edilir.
  • Belirlenen alıcılara (KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılar) verilen yapım işlerinde 4/10 KDV tevkifatı zorunludur; net alanı 150 m²’ye kadar konutlarda kademeli (%10/%20; 6306 kentsel dönüşümde %1) KDV uygulanır.
  • Müteahhitlik faaliyetleri Sanal Ofis ile kurulabilir ancak her şantiye SGK’da ayrı işyeri dosyası (6331 Çok Tehlikeli) olarak açılır.

Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)

EU • NACE Rev. 2.1

AB Yapı Enerji Performansı Direktifi (EPBD Recast 2024/1275), İnşaat Ürünleri Tüzüğü (CPR) ve Şantiye Güvenlik Direktifi 92/57/EEC (Sağlık ve Güvenlik Koordinatörü) kapsamında değerlendirilir.

US • NAICS / IRS / SBA

ABD NAICS 236 kapsamında yer alır. Eyalet General Contractor Lisansı (ör. California CSLB, Florida DBPR), kefalet senedi (Surety Bond), Builders Risk Sigortası ve OSHA 29 CFR 1926 Construction Standards zorunludur.

UK • Companies House / HMRC

HMRC Construction Industry Scheme (CIS) (%20/%30/%0 taşeron stopaj rejimi), Building Safety Act 2022 (yüksek katlı yapılarda BSR Gateway onayı) ve HSE CDM 2015 kuralları uygulanır (UK SIC 41201/41202).

DENETİM & SINIR UYARISI

Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri

  • NACE Rev. 2.1’de eski "41.10 İnşaat Projelerinin Geliştirilmesi" ile "41.20 İkamet/İkamet Dışı Bina İnşaatı" tek 41.00 altında; arsa geliştirip bina satmadan sadece arsa/konut alım-satımı yapanlar ise Bölüm 68 (68.12) altında konumlanır — kentsel dönüşümde yanlış kod KDV/stopaj ihtilafı doğurur!
  • YAMBİS belge grubunun izin verdiği azami metrekareyi (ör. H grubu sınırı) aşan ruhsat başvuruları belediyece reddedilir.
04 / ULUSLARARASI EŞLEŞTİRME & MCC

Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili

AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.

Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi

Visa / Mastercard ISO 18245
MCC 1520
Yüksek Risk / Rezerv Kontrollü
Genel Müteahhitlik — Konut & Ticari İnşaat

Uzun teslimat/hakediş süresi ve ön ödeme riski nedeniyle PSP’ler geçici teminat (rolling reserve) veya hakediş sözleşmesi talep edebilir.

MCC 1611
Standart Risk
Karayolu ve Altyapı İnşaat Müteahhitliği

Büyük ölçekli ihale/taahhüt ödemeleri genellikle banka havaleleri veDBS üzerinden yürür.

MCC 1711
Standart Risk
Özel İnşaat, Isıtma, Sıhhi Tesisat & Elektrik

İş emri/teslim tutanağı ile desteklenen saha ödemelerinde sorunsuz sanal/fiziki POS onayı.

05 / SINIR ANALİZİ VE KARŞILAŞTIRMA

Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması

Detaylı Karşılaştırma Aracını Aç →

Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları

Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
Karşılaştırılan KodKapsam SınırıHukuki & Vergisel Etki
68.12 — Bina İnşaat Projesi Geliştirme (NACE 2.1) → Fiilen şantiyede taşeron yönetip bina inşa eden müteahhit 41.00; fiili inşaat yapmadan arsa+finansman organize edip projeyi taşerona veren geliştirici NACE Rev. 2.1’de 68.12’dir!41.00 şantiyeleri Çok Tehlikeli 6331 İSG sınıfına ve 5510 m. 85 asgari işçilik hesabına tabidir.
42.11 — Kara Yolları ve Otoyol İnşaatı → Konut, ofis, fabrika gibi binalar 41.00; kara yolu, köprü, tünel ve altyapı inşaatı Bölüm 42’dir.Her ikisi de yapım işi 4/10 KDV tevkifatı ve GVK m. 42 yıllara sâri kurallarını izler.
06 / TAKSONOMİ AĞACI

Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme

07 / SSS

Sıkça Sorulan Sorular

NAICS 2022 236220 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?

236220 (Commercial and Institutional Building Construction) şu faaliyetleri kapsar: 236220 faaliyet başlığı (Commercial and Institutional Building Construction). Başlıca uygulayıcılar: Konut, apartman, villa, rezidans ve karma proje bina müteahhitleri; Ofis, AVM, fabrika, hastane, otel ve okul üst yapı inşaat şirketleri.

236220 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?

Oda kaydı: Ticaret Odası veya Ticaret ve Sanayi Odası (5174 s.K.) + İMKON/Müteahhitlik Birliği / Müteahhitlik Yetki Belgesi kaydıyla şahıs işletmesi olarak kurulabilse de kat karşılığı/yüksek metrekarede Limited/A.Ş. standarttır.. İzin/Ruhsat: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı YAMBİS Müteahhitlik Yetki Belgesi Numarası (A–H grubu mali/teknik sınıflandırma; Geçici Müteahhitlik kendi arsası için sınırlıdır) Vergi/Teşvik: Yıllara sâri inşaat ve onarım işlerinde (GVK m. 42) hakediş ödemelerinden %5 Gelir/Kurumlar Vergisi stopajı kesilir ve kazanç işin bittiği yıl beyan edilir.

236220 ile en sık karıştırılan 68.12 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?

68.12 — Bina İnşaat Projesi Geliştirme (NACE 2.1): Fiilen şantiyede taşeron yönetip bina inşa eden müteahhit 41.00; fiili inşaat yapmadan arsa+finansman organize edip projeyi taşerona veren geliştirici NACE Rev. 2.1’de 68.12’dir! Vergisel/hukuki etki: 41.00 şantiyeleri Çok Tehlikeli 6331 İSG sınıfına ve 5510 m. 85 asgari işçilik hesabına tabidir.

236220 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?

236220 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: BM ISIC Rev. 5: 4100, 4290 • Sanal POS MCC 1520 (Genel Müteahhitlik — Konut & Ticari İnşaat).