İçeriğe atla
NACE Rev. 2.1 38.21 Güncel Rev. 2.1 38.2 ↗
● Resmi Kayıt Verisi: 2026-11-19

38.21 — Materyallerin geri kazanımı

NACE Rev. 2.1 38.21 (Materyallerin geri kazanımı); Bölüm 38 çerçevesinde 2872 sayılı Çevre Kanunu & Atık Yönetimi Yönetmeliği hükümlerine göre sınıflandırılır. Türkiye sicilinde 4 adet 6 haneli alt koda ayrılır.

01 / Standart & Revizyon
NACE Rev. 2.1

Eurostat • v2.1

02 / Üst Hiyerarşi
38.2

Atık geri kazanımı

03 / Eşleşen Standartlar
16

NAICS 488390 • SIC 38210 • ISIC 3821

04 / Alt Kod & Kapsam
4 TR Alt Kodu

MCC 4900

Güncel Rev. 2.1Eski NACE Rev. 2 karşılığı:
01 / RESMİ KAPSAM VE PROFİL

Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler

Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)

  • Belediye evsel atık, kağıt, plastik, cam ve metal hurda toplama işletmeleri
  • Lisanslı tehlikeli/tehlikesiz atık geri kazanım, AEEE (e-atık) ve ömrünü tamamlamış araç (ÖTA) söküm tesisleri
  • Düzenli katı atık depolama, yakma ve atıktan enerji/kompost üreticileri

Bu Sınıf Şunları Kapsar

20
  • Bu sınıf, hurda ve diğer eşyalar da dahil olmak üzere metal ve metal olmayan atıkların ikincil ham maddelere dönüştürülmesini kapsamaktadır.
  • Aynı zamanda, (1) geri kazanılabilir malzemelerin tehlikesiz atık akışlarından ayrılması ve sınıflandırılması veya (2) kağıt, plastik, kullanılmış içecek kutuları ve metaller gibi karışık geri kazanılabilir malzemelerin farklı kategorilere ayrılması ve sınıflandırılması şeklinde atık akışlarından malzemelerin geri kazanılması da dahildir.
  • Gerçekleştirilen mekanik veya kimyasal dönüşüm işlemlerinin örnekleri şunlardır
  • metal atıkların mekanik olarak ezilmesi ve parçalanması (örneğin; kullanılmış arabalar, çamaşır makineleri veya motosikletler)
  • büyük demir parçalarının mekanik olarak azaltılması(redüksiyonu),(örneğin; demir yolu vagonları)
  • klinkerden demirin geri kazanılması
  • fotoğraf atıklarından (örneğin; sabitleştirme solüsyonu ya da fotoğrafik filmler ve kağıtlar) metallerin geri kazanılması
  • malzemelerin kurtarılması amacıyla her türden enkazın (otomobiller, gemiler, bilgisayarlar, televizyonlar ve diğer ekipmanlar) sökülmesi
  • dekontaminasyon, fraksiyonların bölünmesi (ortadan kaldırılması) ve devulkanizasyon dahil olmak üzere, kauçuk atık ve hurdalarından kauçuk tozu üretimi
  • ikincil ham madde üretmek için plastiklerin sınıflandırılması ve mekanik olarak işlenmesi (örneğin; temizleme, öğütme)
  • yakma taban külünün (IBA) ikincil ham maddelere (metaller, agregalar) dönüştürülmesi (bekletilmesi, dinlendirilmesi, temizlenmesi, sınıflandırılması)
  • camın kırılması, temizlenmesi ve sınıflandırılması
  • diğer atıkların (örneğin; ikincil ham madde elde etmek için yıkım atığı) ezilmesi, temizlenmesi ve sınıflandırılması
  • yiyecek, içecek ve tütün atıklarının ve artık maddelerin ikincil ham maddelere dönüştürülmesi
  • atık yağın geri kazanılması, kullanılmış yemeklik sıvı ve katı yağların ikincil ham maddelere dönüştürülmesi
  • elektrolitik rafinasyon dışında, atık kimyasallardan gümüşün çıkarılması
  • kanalizasyon çamurunun yakılmasından fosforun geri kazanılması
  • tekstil ve giyim ürünlerinin mekanik, termal veya kimyasal işlemlerle geri kazanılması
  • atık kompost (organik gübre) üretimi
  • gaz veya enerji temini amacıyla kullanılmayan atıklardan biyogaz üretimi.

Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)

8
02 / MEVZUAT, RUHSAT VE VERGİ

Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi

Bölüm 38 • Kısım E

Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler

2872 sayılı Çevre Kanunu & Atık Yönetimi Yönetmeliği Sıfır Atık Yönetmeliği & Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliği 6331 sayılı İSG Kanunu (Tehlikeli / Tehlikeli Atık Bertarafı Çok Tehlikeli) KDVK m. 17/4-g (Metal/Plastik/Kağıt/Cam Hurda İstisnası)

Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar

  • Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Geçici Faaliyet Belgesi (GFB) + Çevre İzin ve Lisans Belgesi (Toplama-Ayırma / Geri Kazanım / Bertaraf)
  • MoTAT (Mobil Atık Takip Sistemi) & TABS (Atık Beyan Sistemi) UATF elektronik taşıma kaydı ve lisanslı araçlar
  • E-atık/AEEE ve pil/akü tesislerinde özel tehlikeli madde depolama ve 1. Sınıf GSM Ruhsatı

Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı

Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
Ticaret Odası / Sanayi Odası + İhracatçı/Geri Dönüşüm Birlikleri
Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
Hurdacılar ve Geri Dönüşümcüler Esnaf veya Ticaret Odası

Saf toplama/ayırma Çevre Lisansına tabidir; geri dönüştürülmüş malzemeden yeni mamul imalatı ilgili Kısım C bölümüne geçer.

KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi

  • KDVK m. 17/4-g uyarınca metal, plastik, lastik, kauçuk, kağıt ve cam hurda ile atıklarının teslimleri KDV’den istisnadır (istisnadan vazgeçilen hallerde 9/10 veya 7/10 KDV tevkifatı uygulanır).
  • Gider Pusulası ile sokak/vatandaş kaynaklı hurda alımlarında GVK m. 94/13-b uyarınca %2 gelir vergisi stopajı kesilir (hurda kağıt/plastik/metal alım belgesi kuralları).

Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)

EU • NACE Rev. 2.1

AB Atık Çerçeve Direktifi (2008/98/EC), yeni Atık Sevkiyat Tüzüğü (EU) 2024/1157 (AB dışı plastik/atık ihracat yasağı ve denetimi), WEEE, ELV ve E-Atık Basel Sözleşmesi yükümlülüklerine tabidir.

US • NAICS / IRS / SBA

ABD NAICS 5621/5622/5629 kapsamında yer alır (ayrıca toptan hurdacılar ABD’de NAICS 423930 altındadır!). Tehlikeli atıklarda EPA RCRA Subtitle C (EPA Generator/Transporter ID & e-Manifest) şarttır.

UK • Companies House / HMRC

Environment Agency Upper Tier Waste Carrier/Broker Registration, Environmental Permits ve Hazardous Waste Consignment Notes uygulanır (UK SIC 38xxx).

DENETİM & SINIR UYARISI

Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri

  • Çevre İzin/Lisansı olmadan toplama-ayırma veya hurda kırma/eritme tesisi işletmek 2872 s.K. kapsamında tesis mühürlenmesi ve milyon TL bandında idari para cezası doğurur.
  • İkinci el çalışan kullanılabilir yedek parça ticareti hurda/atık (Bölüm 38) değil ticaret (Bölüm 46/47) kapsamındadır.
03 / İSG, DESTEK VE RUHSAT

Türkiye 6 Haneli Alt Kodları ve İSG Tehlike Sınıfları

44Çok Tehlikeli
04 / ULUSLARARASI EŞLEŞTİRME & MCC

Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili

AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.

Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi

Visa / Mastercard ISO 18245
MCC 4900
Lisans / KYB Kontrollü
Elektrik, Gaz, Su ve Altyapı Dağıtımı

Kamu/lisanslı altyapı tarifelerine özel düşük komisyonlu fatura ödeme MCC kodu (EPDK/Ofgem lisanslı).

05 / SINIR ANALİZİ VE KARŞILAŞTIRMA

Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması

Detaylı Karşılaştırma Aracını Aç →
06 / TAKSONOMİ AĞACI

Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme

07 / SSS

Sıkça Sorulan Sorular

NACE Rev. 2.1 38.21 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?

38.21 (Materyallerin geri kazanımı) şu faaliyetleri kapsar: Bu sınıf, hurda ve diğer eşyalar da dahil olmak üzere metal ve metal olmayan atıkların ikincil ham maddelere dönüştürülmesini kapsamaktadır.; Aynı zamanda, (1) geri kazanılabilir malzemelerin tehlikesiz atık akışlarından ayrılması ve sınıflandırılması veya (2) kağıt, plastik, kullanılmış içecek kutuları ve metaller gibi karışık geri kazanılabilir malzemelerin farklı kategorilere ayrılması ve sınıflandırılması şeklinde atık akışlarından malzemelerin geri kazanılması da dahildir.; Gerçekleştirilen mekanik veya kimyasal dönüşüm işlemlerinin örnekleri şunlardır. Başlıca uygulayıcılar: Belediye evsel atık, kağıt, plastik, cam ve metal hurda toplama işletmeleri; Lisanslı tehlikeli/tehlikesiz atık geri kazanım, AEEE (e-atık) ve ömrünü tamamlamış araç (ÖTA) söküm tesisleri.

Türkiye vergi levhası ve ticaret sicilinde 38.21 altında hangi 6 haneli NACE ve İSG sınıfları vardır?

38.21 sınıfı altında Türkiye sicilinde 4 adet 6 haneli alt kod bulunur (ör. 38.21.02 [Çok Tehlikeli], 38.21.03 [Çok Tehlikeli], 38.21.04 [Çok Tehlikeli]).

38.21 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?

Oda kaydı: Ticaret Odası / Sanayi Odası + İhracatçı/Geri Dönüşüm Birlikleri / Hurdacılar ve Geri Dönüşümcüler Esnaf veya Ticaret Odası. İzin/Ruhsat: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Geçici Faaliyet Belgesi (GFB) + Çevre İzin ve Lisans Belgesi (Toplama-Ayırma / Geri Kazanım / Bertaraf) Vergi/Teşvik: KDVK m. 17/4-g uyarınca metal, plastik, lastik, kauçuk, kağıt ve cam hurda ile atıklarının teslimleri KDV’den istisnadır (istisnadan vazgeçilen hallerde 9/10 veya 7/10 KDV tevkifatı uygulanır).

38.21 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?

38.21 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 488390 (Other Support Activities for Water Transportation), 562212 (Solid Waste Landfill), 562213 (Solid Waste Combustors and Incinerators) • İngiltere UK SIC 2007: 38210 (Treatment and disposal of non-hazardous waste), 38310 (Dismantling of wrecks), 38320 (Recovery of sorted materials) • BM ISIC Rev. 5: 3821 • Sanal POS MCC 4900 (Elektrik, Gaz, Su ve Altyapı Dağıtımı).

38.21 NACE Rev. 2.1 kodunun eski NACE Rev. 2 karşılığı nedir?

Eurostat resmi geçiş tablosuna göre 38.21, eski NACE Rev. 2 sürümünde 38.21 (Tehlikesiz atıkların ıslahı ve bertaraf edilmesi), 38.31 (Hurdaların parçalara ayrılması) koduna karşılık gelir.

38.21 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?

Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: ikincil ham maddelerden yeni nihai ürünlerin imalatı (kendi imalatı olsun veya olmasın), örneğin; granatlı stoktan iplik eğirme, kağıt atıklarından kağıt hamuru yapma, lastiklerin yeniden kaplanması veya metal hurdalardan metal üretimi, kısım C'deki ilgili sınıflara bakınız.; nükleer yakıtların yeniden işlenmesi, bkz. 20.13; granülatlar veya bileşikler üretmek için plastiklerin yeniden eritilmesi, bkz. 20.16.