88.91.01 — Çocuk gündüz bakım (kreş) faaliyetleri (engelli çocuklar için olanlar ile bebek bakıcılığı dahil; okul öncesi eğitim faaliyetleri ile çocuk kulüpleri (6 yaş ve üzeri çocuklar için) hariç)
88.91, 0–36 ay arası çocuklara yönelik özel kreş ve gündüz bakımevlerini kapsar — 2828 s.K. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Açılış İzni ile açılan kreşler 5 yıl Kurumlar/Gelir Vergisi İstisnası (KVK 5/1-ı) ve %10 KDV avantajından yararlanır!
6 Yıl Risk Değ. • 6331 s.K.
Geleneksel Girişimci Destek Programı
2005/9207 BKK İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları Yönetmeliği & 213 s. VUK m. 127
MCC 8351
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Evde yaşlı ve engelli bakım destek hizmetleri (yatılı olmayan — 88.10)
- Özel kreşler, gündüz bakımevleri (0–36 ay) ve çocuk kulüpleri (88.91)
- Sivil toplum sosyal yardım, mülteci/afet destek ve mesleki rehabilitasyon merkezleri (88.99)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
3- Çocuk gündüz bakım (kreş) faaliyetleri (engelli çocuklar için olanlar ile bebek bakıcılığı dahil; okul öncesi eğitim faaliyetleri ile çocuk kulüpleri (6 yaş ve üzeri çocuklar için) hariç)
- evlerde veya günlük bakım merkezlerinde çocuklara yönelik günlük bakım faaliyetleri
- okul sonrası bakım faaliyetleri.
Ayrıca Şunları da Kapsar
- engelli çocuklar için günlük bakım faaliyetleri.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
0—
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- KREŞ VE GÜNDÜZ BAKIMEVLERİ (88.91): Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü Açılış İzin Belgesi (zemin/bahçe katı şartı, çocuk başı kapalı/açık alan m², itfaiye, çocuk gelişimci/okul öncesi öğretmeni müdür şartı — Sanal Ofis GEÇERSİZDİR!).
- Evde bakım hizmeti (88.10): Tıbbi tedavi/hemşirelik iğne-serum içeriyorsa Sağlık Bakanlığı Evde Bakım Merkezi Ruhsatı (86.94) gerekir; yalnızca yemek/giyinme/refakat sosyal desteği veriliyorsa özel/belediye bakım kuruluşu standartlarına uyulur.
- Sosyal yardım / hayır hizmetleri dernek-vakıflar tarafından yürütülüyorsa 5253 / 5737 s.K. & 2860 Yardım Toplama Kanunu izni gerekir.
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası (Kreş ve Sosyal Hizmet İşletmeleri) veya Dernek/Vakıf
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Gerçek kişiler 88.91 özel kreş açabilir veya evde destek hizmeti verebilir.
- Özel Yetkili Kurum / Sicil
- Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart- ÖZEL KREŞ VE GÜNDÜZ BAKIMEVİ VERGİ İSTİSNASI & %10 KDV (5520 KVK m. 5/1-ı & KDVK): Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı izniyle açılan özel kreş ve gündüz bakımevleri de 5 vergilendirme dönemi boyunca kurumlar/gelir vergisi istisnasından (2017 genişletmesi) yararlanır ve %10 KDV uygular!
- Belediye/kamu yararına vakıf-derneklerin ücretsiz veya maliyetine sosyal yardımları KDVK 17/2-b uyarınca KDV’den müstesnadır.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
AB Çocuk Garantisi (European Child Guarantee), Barcelona Çocuk Bakımı Hedefleri, GDPR çocuk verisi koruması ve AB KDV Direktifi Art. 132(1)(g)-(h) sosyal/çocuk bakımı KDV muafiyeti uygulanır.
ABD NAICS 624 (6241 Individual/Family Services, 6244 Child Day Care Services) kapsamındadır. Her eyalette State Child Care Licensing (DHS / DCFS — çalışan parmak izi/sabıka taraması, çocuk-öğretmen oranı, CPR sertifikası) zorunludur (ev tipi kreşlerde dahi Family Child Care License gerekir!).
Ofsted Early Years Register (8 yaş altı günlük 2 saatten fazla çocuk bakımı veren kreş/childminder zorunlu kaydı — Early Years Foundation Stage [EYFS]), yaşlı/engelli evde kişisel bakımda ise CQC Personal Care zorunludur! KDV’de childcare ve CQC’li evde bakım muafiyetleri geçerlidir (UK SIC 88xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- MEB Anaokulu (85.10) vs Aile Bakanlığı Kreşi (88.91): 0–36 ay bakım ağırlıklı tesisler Aile Bakanlığına (88.91), 36–66 ay okul öncesi eğitim kurumları ise MEB’e (85.10) bağlıdır; ikisini tek çatı altında işletmek her iki ruhsatı veya yasal yaş sınırına uymayı gerektirir.
- Evde bakım ajansı kurarken iğne/tansiyon/fizyoterapi gibi tıbbi işlem eklenirse Sağlık Bakanlığı ruhsatı olmadan faaliyet göstermek suçtur (86.94 sınırına dikkat!).
6331 Sayılı İSG Matrisi, KOSGEB & İşyeri Uygunluğu
6331 Sayılı İSG Yükümlülükleri
50’den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerlerinde 01.01.2025 itibarıyla 6331 m. 6 kapsamı yürürlüğe girmiştir; işveren ÇSGB/Anadolu Üniv. İSG eğitimini tamamlayarak hizmeti kendisi yürütebilir.
KOSGEB Destek ve Hibe Durumu
Bu NACE kodu KOSGEB Desteklenen Sektörler listesinde yer almakta olup şirket kuruluşu öncesinde KOSGEB Geleneksel Girişimcilik Eğitimi tamamlanmak şartıyla geri ödemesiz İş Kurma Desteğine (şahıs vs sermaye şirketi tavanları ve ilk 3 yıl SGK prim günlü istihdam desteği) başvurabilir.
KOSGEB Girişimci Destek Programı (Genel Sektör Kapsamı)
Sanal Ofis & Vergi Yoklaması
Sanal ofis veya salt ev adresiyle vergi dairesi yoklamasından ve belediye ruhsat denetiminden geçilemez. Faaliyet niteliğine göre Sıhhi Müessese veya 1./2./3. Sınıf Gayrisıhhi Müessese (GSM) Ruhsatı, tapu/yapı kullanma (iskân) uyumu, itfaiye uygunluk raporu ve işyeri fiili donanımı ibraz edilmelidir.
Şahıs mülkünden kiralanan fiziki işyeri için GVK m. 94/5 uyarınca aylık net kiranın brütleştirilmiş tutarı üzerinden %20 kira stopajı beyan edilir (kurumsal/şirket mülklerinden kiralamada stopaj yerine +%20 KDV’li kira faturası düzenlenir).
6331 Sayılı İSG Kanunu Yükümlülük Tablosu
Az Tehlikeli (6331 s.K.)| Yasal Yükümlülük | Periyot / Yasal Kural | Mevzuat Dayanağı |
|---|---|---|
| Risk Değerlendirmesi Yenileme | En geç 6 yılda bir | Risk Değ. Yön. m. 12 |
| Acil Durum Planı & Tatbikat | 6 yılda bir plan (her 50 çalışana 1 destek) + yılda 1 tatbikat | Acil Durumlar Yön. m. 11, 14 |
| Çalışan Temel İSG Eğitimi | 3 yılda bir en az 8 saat | İSG Eğitim Yön. m. 6, 11 |
| Periyodik Sağlık Muayenesi | En geç 5 yılda bir (hekim min. 5 dk/çalışan/ay) | İşyeri Hekimi Yön. m. 9, 12 |
| İSG Uzmanı & Hekim Görevlendirme | Uzman min. 10 dk/çalışan/ay (<50 çalışanda işveren e-sertifikalı üstlenebilir) | 6331 s.K. m. 6, 38; İGU Yön. m. 12 |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245MEB/Aile Bakanlığı kreş ruhsatıyla aylık düzenli veli tahsilatlarında düşük riskli eğitim/bakım kodu.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 85.10 — Okul Öncesi Eğitim (MEB Anaokulu) → | Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı 0–36 ay bakım kreşleri 88.91; MEB’e bağlı 36–66 ay okul öncesi anaokulları 85.10’dur. | Her iki ruhsatlı tesis de 5 vergilendirme dönemi kurumlar vergisi istisnası (KVK 5/1-ı) ve %10 KDV oranından yararlanır. |
88.10.02 — Yaşlılar ve bedensel engelliler için barınacak yer sağlanmaksızın verilen sosyal hizmetler (yatılı bakım faaliyetleri ile engelli çocuklara yönelik gündüz bakım (kreş) faaliyetleri hariç)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 88.10.02 (Yaşlılar ve bedensel engelliler için barınacak yer sağlanmaksızın verilen sosyal hizmetler (yatılı bakım faaliyetleri ile engelli çocuklara yönelik gündüz bakım (kreş) faaliyetleri hariç)). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart.
88.99.07 — Barınacak yer sağlanmaksızın mesleki rehabilitasyon hizmetleri (bedensel engelliler için rehabilitasyon hizmetleri hariç)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 88.99.07 (Barınacak yer sağlanmaksızın mesleki rehabilitasyon hizmetleri (bedensel engelliler için rehabilitasyon hizmetleri hariç)). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart.
88.99.09 — Barınacak yer sağlanmaksızın çocuk ve gençlere yönelik rehabilitasyon hizmetleri (zihinsel engelliler için olanlar dahil, bedensel engellilere yönelik olanlar hariç)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 88.99.09 (Barınacak yer sağlanmaksızın çocuk ve gençlere yönelik rehabilitasyon hizmetleri (zihinsel engelliler için olanlar dahil, bedensel engellilere yönelik olanlar hariç)). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- 88.91.01 Çocuk gündüz bakım (kreş) faaliyetleri (engelli çocuklar için olanlar ile bebek bakıcılığı dahil; okul öncesi eğitim faaliyetleri ile çocuk kulüpleri (6 yaş ve üzeri çocuklar için) hariç)
Sıkça Sorulan Sorular
TR NACE 6-Digit 88.91.01 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
88.91.01 (Çocuk gündüz bakım (kreş) faaliyetleri (engelli çocuklar için olanlar ile bebek bakıcılığı dahil; okul öncesi eğitim faaliyetleri ile çocuk kulüpleri (6 yaş ve üzeri çocuklar için) hariç)) şu faaliyetleri kapsar: Çocuk gündüz bakım (kreş) faaliyetleri (engelli çocuklar için olanlar ile bebek bakıcılığı dahil; okul öncesi eğitim faaliyetleri ile çocuk kulüpleri (6 yaş ve üzeri çocuklar için) hariç); evlerde veya günlük bakım merkezlerinde çocuklara yönelik günlük bakım faaliyetleri; okul sonrası bakım faaliyetleri.. Başlıca uygulayıcılar: Evde yaşlı ve engelli bakım destek hizmetleri (yatılı olmayan — 88.10); Özel kreşler, gündüz bakımevleri (0–36 ay) ve çocuk kulüpleri (88.91).
88.91.01 kodunun 6331 Sayılı İSG yükümlülükleri, Sanal Ofis ve KOSGEB durumu nedir?
88.91.01 kodu 6331 Sayılı Kanun uyarınca "Az Tehlikeli (6331 s.K.)" grubundadır (En geç 6 yılda bir risk değerlendirmesi; 01.01.2025 sonrası 50’den az çalışanlı az tehlikeli işyerlerinde: İşveren veya işveren vekili e-sertifika eğitimiyle risk değerlendirmesi ve İSG sürecini üstlenebilir (ancak işe giriş/periyodik sağlık muayeneleri kamu sağlık sunucuları, aile hekimi veya OSGB hekimince düzenlenir). 50 ve üzeri çalışanda tam/kısmi süreli C sınıfı İSG uzmanı ve işyeri hekimi zorunludur.). İşyeri statüsü: Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart. KOSGEB durumu: Geleneksel Girişimci Destek Programı.
88.91.01 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası (Kreş ve Sosyal Hizmet İşletmeleri) veya Dernek/Vakıf / Gerçek kişiler 88.91 özel kreş açabilir veya evde destek hizmeti verebilir.. İzin/Ruhsat: KREŞ VE GÜNDÜZ BAKIMEVLERİ (88.91): Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü Açılış İzin Belgesi (zemin/bahçe katı şartı, çocuk başı kapalı/açık alan m², itfaiye, çocuk gelişimci/okul öncesi öğretmeni müdür şartı — Sanal Ofis GEÇERSİZDİR!). Vergi/Teşvik: ÖZEL KREŞ VE GÜNDÜZ BAKIMEVİ VERGİ İSTİSNASI & %10 KDV (5520 KVK m. 5/1-ı & KDVK): Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı izniyle açılan özel kreş ve gündüz bakımevleri de 5 vergilendirme dönemi boyunca kurumlar/gelir vergisi istisnasından (2017 genişletmesi) yararlanır ve %10 KDV uygular!
88.91.01 ile en sık karıştırılan 85.10 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
85.10 — Okul Öncesi Eğitim (MEB Anaokulu): Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı 0–36 ay bakım kreşleri 88.91; MEB’e bağlı 36–66 ay okul öncesi anaokulları 85.10’dur. Vergisel/hukuki etki: Her iki ruhsatlı tesis de 5 vergilendirme dönemi kurumlar vergisi istisnası (KVK 5/1-ı) ve %10 KDV oranından yararlanır.
88.91.01 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
88.91.01 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: Sanal POS MCC 8351 (Çocuk Bakımı, Kreş ve Gündüz Bakımevleri).