80.01.01 — Özel güvenlik faaliyetleri (kamu güvenliği hariç)
NACE Rev. 2.1’de eski `80.10` + `80.30` kodlarını birleştiren 80.01, fiziki özel güvenlik, zırhlı para nakli ve soruşturma hizmetlerini kapsar — Türkiye’de 5188 s.K. İçişleri Bakanlığı Faaliyet İzni (münhasır şirket şartı + %90/9-10 KDV tevkifatı), İngiltere’de SIA Licence zorunludur!
4 Yıl Risk Değ. • 6331 s.K.
KOSGEB Kapsamı Dışında
2005/9207 BKK İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları Yönetmeliği & 213 s. VUK m. 127
MCC 7393
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Fiziki özel güvenlik şirketleri (fabrika, AVM, site, hastane, havalimanı güvenliği — 80.01)
- Alarm izleme merkezleri (AHM), CCTV kamera izleme ve uzaktan elektronik güvenlik operatörleri (80.09)
- Zırhlı para/değerli eşya nakil şirketleri ve özel dedektiflik/koruma birimleri
Bu Sınıf Şunları Kapsar
7- Özel güvenlik faaliyetleri (kamu güvenliği hariç)
- Bu sınıf aşağıdakilerin sağlanmasını kapsamaktadır
- özel, ticari, sigorta ve hukuki alanlarında soruşturma hizmetleri
- koruma, devriye veya güvenlik hizmetleri
- nakit tahsilat ve mevduat hizmetlerine yönelik destek hizmetleri
- güvenli parçalama ve veri imha hizmetleri
- zırhlı araç hizmetleri.
Ayrıca Şunları da Kapsar
- koruma ve güvenlik hizmeti faaliyetleri, örneğin mağazalar, travma merkezleri için
- havaalanları, tren istasyonları ve diğer benzer yerlerde bagaj ve yolcu kontrolü
- etkinlikler, konserler, fuarlar ve sergiler için güvenlik personelinin faaliyetleri.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
5- risk analizi, güvenlik konusunda tavsiye ve danışmanlık, bkz. 80.09
- uzaktan gözetim faaliyetleri, bkz. 80.09
- konsiyerj, resepsiyon ve kapıcı güvenlik hizmetleri, bkz. 81.10, 82.10
- kamu düzeni ve güvenlik faaliyetleri, bkz. 84.24
- siber güvenlik eğitimi de dahil olmak üzere güvenlik, bkz. 85.59.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- MÜNHASIR FAALİYET ŞARTI (5188 s.K. m. 5): Özel güvenlik şirketlerinin hisselerinin nama yazılı olması, kurucu/yöneticilerde adli sicil/güvenlik soruşturması temizliği ve faaliyet konusunun münhasıran koruma ve güvenlik hizmeti (yanına başka inşaat/temizlik vb. iş EKLEYEMEZ!) olması şarttır; ayrıca İçişleri Bakanlığı Özel Güvenlik Şirketi Faaliyet İzin Belgesi zorunludur!
- Tüm sahadaki personelin Valilikten alınmış Silahlı / Silahsız Özel Güvenlik Kimlik Kartı, 5 yılda bir yenileme eğitimi ve zorunlu Özel Güvenlik Mali Sorumluluk Sigortası şarttır.
- Alarm İzleme Merkezi (80.09 / eski 80.20) kurmak için Valilikten Alarm İzleme Merkezi Kurma ve İşletme Yeterlilik Belgesi şarttır! (Not: yalnızca güvenlik kamerası satan/kuran elektrikçi 43.21’dir, izleme yapamaz.)
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası (5188 s.K. gereği yalnızca Anonim veya Limited Şirket; şahıs işletmesi özel güvenlik şirketi kuramaz!)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- 5188 s.K. gereği şahıs şirketi özel güvenlik veya alarm izleme şirketi kuramaz.
- Özel Yetkili Kurum / Sicil
- EGM Özel Güvenlik Denetleme Başkanlığı & Valilikler
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart- 9/10 KDV TEVKİFATI: 5188 s.K. kapsamındaki özel güvenlik şirketlerinin KDV mükelleflerine ve belirlenmiş alıcılara verdiği koruma, fiziki güvenlik ve alarm izleme hizmetlerinde faturanın tamamı üzerinden 9/10 KDV tevkifatı uygulanır (ayrıca personel gideri ağırlıklı olduğu için vergi incelemelerinde SGK prim tutarlılığı kontrol edilir).
- Şahıs/temizlik işiyle aynı şirkette birleştirilemediği için büyük tesis yönetimi grupları temizlik için ayrı şirket (81.21), güvenlik için ayrı A.Ş./LTD (80.01) kurar.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
NACE Rev. 2.1’de eski `80.10, 80.20, 80.30` kodları 80.01 (Soruşturma ve Özel Güvenlik) ve 80.09 (Güvenlik Sistemleri Hizmetleri / Alarm İzleme) şeklinde yeniden yapılandırıldı! AB’de ulusal İçişleri ruhsatları, NIS2 (kritik tesis güvenliği) ve GDPR (CCTV video izleme & biyometri yasağı) uygulanır.
ABD NAICS 56161 (Investigation, Guard & Armored Car) ve 561621 (Security Systems Services/Alarm Monitoring) kapsamındadır. Her eyalette State Security Guard / Alarm Company / Private Investigator (PI) License (ör. California BSIS, Texas PSB, New York DOS), silahlı görevlerde eyalet silah izinleri ve $1M+ Liability/Bond sigortası zorunludur.
Private Security Industry Act 2001: Ön safha güvenlik görevlileri ve şirket yöneticileri için SIA (Security Industry Authority) Licence zorunludur (lisanssız guard çalıştırmak hapis/sınırsız para cezası suçudur!), alarm izlemede BS 8418 / NSI / SSAIB sertifikasyonu polis müdahalesi (URN) için şarttır (UK SIC 80xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Tek Şirkette Temizlik + Güvenlik Birleştirme Yasağı: 5188 s.K. uyarınca özel güvenlik şirketi temizlik veya catering yapamaz; tam tersi, normal tesis/temizlik şirketi de 5188 ruhsatı olmadan "güvenlik görevlisi / danışma" adı altında kapı güvenliği hizmeti veremez!
- Siber güvenlik (pentest, SOC, firewall yönetimi) Bölüm 80 değil 62.20 / 62.90 kapsamındadır!
6331 Sayılı İSG Matrisi, KOSGEB & İşyeri Uygunluğu
6331 Sayılı İSG Yükümlülükleri
1 çalışan dahi istihdam edildiğinde ilk günden itibaren İSG-KATİP üzerinden B sınıfı (geçici yetkiyle C) İSG uzmanı ve İşyeri Hekimi sözleşmesi yapmak zorunludur.
KOSGEB Destek ve Hibe Durumu
Birincil tarım, finans/sigorta, gayrimenkul aracılığı, hukuk/mali müşavirlik, sağlık/eğitim gibi sektörler KOSGEB Girişimci Destek Programı kapsamı dışındadır.
KOSGEB Desteklenen Sektörler Listesi
Sanal Ofis & Vergi Yoklaması
Sanal ofis veya salt ev adresiyle vergi dairesi yoklamasından ve belediye ruhsat denetiminden geçilemez. Faaliyet niteliğine göre Sıhhi Müessese veya 1./2./3. Sınıf Gayrisıhhi Müessese (GSM) Ruhsatı, tapu/yapı kullanma (iskân) uyumu, itfaiye uygunluk raporu ve işyeri fiili donanımı ibraz edilmelidir.
Şahıs mülkünden kiralanan fiziki işyeri için GVK m. 94/5 uyarınca aylık net kiranın brütleştirilmiş tutarı üzerinden %20 kira stopajı beyan edilir (kurumsal/şirket mülklerinden kiralamada stopaj yerine +%20 KDV’li kira faturası düzenlenir).
6331 Sayılı İSG Kanunu Yükümlülük Tablosu
Tehlikeli (6331 s.K.)| Yasal Yükümlülük | Periyot / Yasal Kural | Mevzuat Dayanağı |
|---|---|---|
| Risk Değerlendirmesi Yenileme | En geç 4 yılda bir | Risk Değ. Yön. m. 12 |
| Acil Durum Planı & Tatbikat | 4 yılda bir plan (her 40 çalışana 1 destek) + yılda 1 tatbikat | Acil Durumlar Yön. m. 11, 14 |
| Çalışan Temel İSG Eğitimi | 2 yılda bir en az 12 saat | İSG Eğitim Yön. m. 6, 11 |
| Periyodik Sağlık Muayenesi | En geç 3 yılda bir (hekim min. 10 dk/çalışan/ay) | İşyeri Hekimi Yön. m. 9, 12 |
| İSG Uzmanı & Hekim Görevlendirme | 1+ çalışandan itibaren min. B sınıfı uzman (20 dk/çalışan/ay) + Hekim (10 dk) | 6331 s.K. m. 6; İGU Yön. m. 12 |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 182455188 s.K. Özel Güvenlik Faaliyet İzni (veya ulusal muadili) onboarding sırasında talep edilir.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 62.20 — Siber Güvenlik Danışmanlığı → | Fiziki nöbet, koruma, devriye ve zırhlı taşıma 80.01; ağ güvenliği, SOC, sızma testi ve dijital güvenlik danışmanlığı 62.20’dir. | 5188 s.K. kapsamında özel güvenlik şirketleri aynı tüzel kişilik altında siber güvenlik, temizlik veya inşaat işi yürütemez. |
80.01.02 — Soruşturma faaliyetleri (özel dedektiflik faaliyetleri, imza ve el yazısı tespit faaliyetleri dahil)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 80.01.02 (Soruşturma faaliyetleri (özel dedektiflik faaliyetleri, imza ve el yazısı tespit faaliyetleri dahil)). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. İş Modeline Göre Değerlendirilmelidir.
80.09.01 — Çilingirlik hizmetleri
Türkiye 6 haneli NACE kodu 80.09.01 (Çilingirlik hizmetleri). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. İş Modeline Göre Değerlendirilmelidir.
80.09.99 — Başka yerde sınıflandırılmamış güvenlik faaliyetleri
Türkiye 6 haneli NACE kodu 80.09.99 (Başka yerde sınıflandırılmamış güvenlik faaliyetleri). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. İş Modeline Göre Değerlendirilmelidir.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- 80.01.01 Özel güvenlik faaliyetleri (kamu güvenliği hariç)
Sıkça Sorulan Sorular
TR NACE 6-Digit 80.01.01 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
80.01.01 (Özel güvenlik faaliyetleri (kamu güvenliği hariç)) şu faaliyetleri kapsar: Özel güvenlik faaliyetleri (kamu güvenliği hariç); Bu sınıf aşağıdakilerin sağlanmasını kapsamaktadır; özel, ticari, sigorta ve hukuki alanlarında soruşturma hizmetleri. Başlıca uygulayıcılar: Fiziki özel güvenlik şirketleri (fabrika, AVM, site, hastane, havalimanı güvenliği — 80.01); Alarm izleme merkezleri (AHM), CCTV kamera izleme ve uzaktan elektronik güvenlik operatörleri (80.09).
80.01.01 kodunun 6331 Sayılı İSG yükümlülükleri, Sanal Ofis ve KOSGEB durumu nedir?
80.01.01 kodu 6331 Sayılı Kanun uyarınca "Tehlikeli (6331 s.K.)" grubundadır (En geç 4 yılda bir risk değerlendirmesi; Tehlikeli sınıfta işveren kendi İSG hizmetini yürütemez (e-sertifika muafiyeti yoktur). İlk sigortalı çalışan işe girişiyle birlikte OSGB veya tam/kısmi süreli İSG profesyoneli görevlendirilmesi ve İSG-KATİP onayı zorunludur.). İşyeri statüsü: Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart. KOSGEB durumu: KOSGEB Kapsamı Dışında.
80.01.01 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası (5188 s.K. gereği yalnızca Anonim veya Limited Şirket; şahıs işletmesi özel güvenlik şirketi kuramaz!) / 5188 s.K. gereği şahıs şirketi özel güvenlik veya alarm izleme şirketi kuramaz.. İzin/Ruhsat: MÜNHASIR FAALİYET ŞARTI (5188 s.K. m. 5): Özel güvenlik şirketlerinin hisselerinin nama yazılı olması, kurucu/yöneticilerde adli sicil/güvenlik soruşturması temizliği ve faaliyet konusunun münhasıran koruma ve güvenlik hizmeti (yanına başka inşaat/temizlik vb. iş EKLEYEMEZ!) olması şarttır; ayrıca İçişleri Bakanlığı Özel Güvenlik Şirketi Faaliyet İzin Belgesi zorunludur! Vergi/Teşvik: 9/10 KDV TEVKİFATI: 5188 s.K. kapsamındaki özel güvenlik şirketlerinin KDV mükelleflerine ve belirlenmiş alıcılara verdiği koruma, fiziki güvenlik ve alarm izleme hizmetlerinde faturanın tamamı üzerinden 9/10 KDV tevkifatı uygulanır (ayrıca personel gideri ağırlıklı olduğu için vergi incelemelerinde SGK prim tutarlılığı kontrol edilir).
80.01.01 ile en sık karıştırılan 62.20 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
62.20 — Siber Güvenlik Danışmanlığı: Fiziki nöbet, koruma, devriye ve zırhlı taşıma 80.01; ağ güvenliği, SOC, sızma testi ve dijital güvenlik danışmanlığı 62.20’dir. Vergisel/hukuki etki: 5188 s.K. kapsamında özel güvenlik şirketleri aynı tüzel kişilik altında siber güvenlik, temizlik veya inşaat işi yürütemez.
80.01.01 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
80.01.01 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: Sanal POS MCC 7393 (Dedektiflik ve Özel Güvenlik Hizmetleri).
80.01.01 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: risk analizi, güvenlik konusunda tavsiye ve danışmanlık, bkz. 80.09; uzaktan gözetim faaliyetleri, bkz. 80.09; konsiyerj, resepsiyon ve kapıcı güvenlik hizmetleri, bkz. 81.10, 82.10.