63.10.00 — Bilgi işlem altyapısı, veri işleme, barındırma ve ilgili faaliyetler (Hosting, Bulut, Veri Merkezi)
NACE Rev. 2.1’de eski 63.11 (Veri İşleme/Hosting) ve 63.12 (Web Portalları)’nın büyük kısmını birleştiren 63.10, bulut IaaS/PaaS, colocation veri merkezi, API barındırma ve kurumsal veri işleme faaliyetlerini kapsar — Türkiye’de 5651 s.K. BTK Yer Sağlayıcı bildirimi ve KVK 10/1-ğ %80 veri işleme indirimi doğrudan bu kodla ilişkilidir.
6 Yıl Risk Değ. • 6331 s.K.
1.500.000 TL İş Geliştirme + İş Kurma Hibesi (Öncelikli)
2005/9207 BKK İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları Yönetmeliği & 213 s. VUK m. 127
MCC 7374
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Veri merkezi (data center), bulut barındırma (hosting/VPS/IaaS) ve yapay zekâ GPU kümesi işletmecileri (63.10)
- Web arama portalları, fiyat/ürün karşılaştırma siteleri ve içerik platformları (63.91)
- Büyük veri (big data) işleme, blockchain node altyapısı ve kripto doğrulayıcı/veri servisleri (63.92)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
11- Bilgi işlem altyapısı, veri işleme, barındırma ve ilgili faaliyetler (Hosting, Bulut, Veri Merkezi)
- bulut altyapısı ve platform sağlama (IaaS, PaaS) dahil olmak üzere bilgi işlem altyapısının sağlanması
- altyapı sağlama ile birlikte olsun ya da olmasın, bulut bilişim (yazılım yayımcılığı ve bilgisayar sistemleri tasarımı hariç)
- akış hizmetleri, veri işleme hizmetleri ve ilgili faaliyetlere ilişkin teknik altyapının sağlanması: müşteriler tarafından sağlanan verilerin tamamen işlenmesi; müşteriler tarafından sağlanan verilerden özel raporların oluşturulması; blockchain/dağıtık defter teknolojisi (DLT) veri işleme faaliyetleri.
- özelleştirilmiş barındırma faaliyetleri, örneğin; web barındırma; uygulama barındırma.
- müşterilere ana bilgisayarın kısa süreli kiralanması
- dosyaların dijitalleştirilmesi (verilerin daha fazla işlenmesi için)
- veri girişi hizmetlerinin sağlanması
- veri merkezi ortak yerleşim faaliyetleri (yani, sunucuların rutin olarak izlenmesi de dahil olmak üzere veri merkezlerinde sunucu ve ağ alanı kiralanması)
- dijital veri depolama
- karşı yükümlülüğü olmayan kripto varlıkların ihraç edilmesi (parasal bir otorite tarafından değil).
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
10- yazılım yayımcılığı, bkz. 58.2
- indirmeler veya akış yoluyla uygulamaların sağlanması, bkz. 58.2
- video içeriğini akış formatlarına dönüştürmek için post prodüksiyon hizmeti faaliyetleri, bkz. 59.12
- ses içeriğinin akış formatlarına dönüştürülmesi için post prodüksiyon hizmeti faaliyetleri, bkz. 59.20
- yayıncılığı ile ilişkili olmayan ses akışı ve indirme hizmeti faaliyetleri, bkz. 60.10
- yayıncılığı ile ilişkili olmayan video akışı ve indirme hizmeti faaliyetleri, bkz. 60.20
- bilgisayar sistemleri tasarımı, bkz. 62.20
- arşiv materyallerinin halkın erişimi için elektronik olarak depolanması, bkz. 91.12
- bilgisayar ve iletişim ekipmanlarının onarım ve bakımı, bkz. 95.10
- bilgisayarları yalnızca bir araç olarak kullanan tedarikçi firmalar, gerçekleştirilen hizmetlerin yapısına göre sınıflandırılırlar.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Başkasına ait içerik veya web sitesi barındıran (hosting/cloud/veri merkezi/SaaS platformu) işletmelerde BTK Yer Sağlayıcı Faaliyet Belgesi Bildirimi (5651 s.K. m. 5 — 6 ay–2 yıl trafik bilgisi saklama & hukuka aykırı içerik bildir-kaldır yükümlülüğü)
- Büyük ölçekli sosyal ağ sağlayıcılarında (>1M günlük erişim) Türkiye Temsilcisi atama ve lokal veri barındırma yükümlülükleri
- Büyük fiziki veri merkezleri için jeneratör/UPS yakıt tankı itfaiye ve GSM/Çevre izinleri (yalnızca bulut kiralayan/veri işleyen şirketler Sanal Ofisle kurulabilir)
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası (Bilişim & Telekomünikasyon Komitesi) + HİB (Hizmet İhracatçıları Birliği)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Veri analizi ve küçük hosting hizmetleri şahıs şirketi ile açılabilir; veri merkezi yatırımları sermaye şirketidir.
- Özel Yetkili Kurum / Sicil
- BTK Yer Sağlayıcı Sicili & KVKK VERBİS
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
Bulut/Bayilik İçin Sanal Ofis Uygun; Fiziki Veri Merkezinde Bağımsız Tesis Şart- Veri saklama, veri işleme ve veri analizi hizmetlerinin yurt dışı müşterilere ihracı doğrudan 5520 s.K. m. 10/1-ğ (%80 kurumlar vergisi kazanç indirimi) kapsamındadır + KDVK 11/1-a (%0 KDV).
- KOSGEB ÖNCELİKLİ SEKTÖR: Bölüm 63, İş Geliştirme Desteği (1.5M+ TL) öncelikli Bilişim grubu içerisindedir; ayrıca büyük veri merkezi yatırımları Bölgesel/Öncelikli Yatırım Teşvik Belgesi ile enerji/makine desteği alabilir.
- MCC 7374 (Data Hosting/Cloud) Stripe ve PayTR’da düşük riskli abonelik kategorisidir.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
NACE Rev. 2.1’de eski `63.11 + 63.12` tek 63.10, eski `63.99` ise 63.92 oldu! AB’de EU Data Act (Reg. 2023/2854 — bulut geçiş hakkı!), GDPR, NIS2 (bulut ve veri merkezleri Temel/Önemli Kurum sayılır!) ve DSA uygulanır.
ABD NAICS 518210 (Computing Infrastructure, Data Processing, Web Hosting) ve 519290 (Web Search Portals) kapsamındadır. SOC 2 Type II / ISO 27001 müşteri sözleşme şartı, sağlık verisinde HIPAA BAA, eyalet enerji teşvikleri ve DMCA Safe Harbor (§ 512 agent kaydı) zorunludur.
UK Online Safety Act 2023 (arama ve kullanıcı portallarında Ofcom risk değerlendirmesi), UK GDPR (ICO Data Controller/Processor kaydı) ve NIS Regulations 2018 bulut altyapısı kuralları geçerlidir (UK SIC 63110/63120).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Veri merkezinde (63.10) BTK Yer Sağlayıcı Bildirimi yapmadan sunucu kiralamak veya 5651 log tutmamak BTK idari para cezası doğurur.
- NACE Rev. 2.1’de `63.11` kodu kaldırılmıştır; 2025 sonrası şirket ve vergi kayıtlarında `63.10` / `63.92` ayrımına dikkat edilmelidir.
6331 Sayılı İSG Matrisi, KOSGEB & İşyeri Uygunluğu
6331 Sayılı İSG Yükümlülükleri
50’den az çalışanı bulunan az tehlikeli işyerlerinde 01.01.2025 itibarıyla 6331 m. 6 kapsamı yürürlüğe girmiştir; işveren ÇSGB/Anadolu Üniv. İSG eğitimini tamamlayarak hizmeti kendisi yürütebilir.
KOSGEB Destek ve Hibe Durumu
İmalat (10–33), Telekomünikasyon (61), Bilgisayar Programlama (62), Bilişim Altyapısı (63) ve Bilimsel Ar-Ge (72) kapsamındaki bu NACE kodu hem geri ödemesiz İş Kurma Desteğine hem de makine-teçhizat, yazılım ve personel giderlerini kapsayan İş Geliştirme Desteğine (genç/kadın/engelli/gazi kurucuda +150.000 TL ilave tavan) öncelikli olarak başvurabilir. Şirket tescilinden önce KOSGEB İleri Girişimcilik Eğitiminin tamamlanması şarttır.
KOSGEB Girişimci Destek Programı Uygulama Esasları (NACE Kısım C / 61-62-63 / 72)
Sanal Ofis & Vergi Yoklaması
Sanal ofis veya salt ev adresiyle vergi dairesi yoklamasından ve belediye ruhsat denetiminden geçilemez. Faaliyet niteliğine göre Sıhhi Müessese veya 1./2./3. Sınıf Gayrisıhhi Müessese (GSM) Ruhsatı, tapu/yapı kullanma (iskân) uyumu, itfaiye uygunluk raporu ve işyeri fiili donanımı ibraz edilmelidir.
Şahıs mülkünden kiralanan fiziki işyeri için GVK m. 94/5 uyarınca aylık net kiranın brütleştirilmiş tutarı üzerinden %20 kira stopajı beyan edilir (kurumsal/şirket mülklerinden kiralamada stopaj yerine +%20 KDV’li kira faturası düzenlenir).
6331 Sayılı İSG Kanunu Yükümlülük Tablosu
Az Tehlikeli (6331 s.K.)| Yasal Yükümlülük | Periyot / Yasal Kural | Mevzuat Dayanağı |
|---|---|---|
| Risk Değerlendirmesi Yenileme | En geç 6 yılda bir | Risk Değ. Yön. m. 12 |
| Acil Durum Planı & Tatbikat | 6 yılda bir plan (her 50 çalışana 1 destek) + yılda 1 tatbikat | Acil Durumlar Yön. m. 11, 14 |
| Çalışan Temel İSG Eğitimi | 3 yılda bir en az 8 saat | İSG Eğitim Yön. m. 6, 11 |
| Periyodik Sağlık Muayenesi | En geç 5 yılda bir (hekim min. 5 dk/çalışan/ay) | İşyeri Hekimi Yön. m. 9, 12 |
| İSG Uzmanı & Hekim Görevlendirme | Uzman min. 10 dk/çalışan/ay (<50 çalışanda işveren e-sertifikalı üstlenebilir) | 6331 s.K. m. 6, 38; İGU Yön. m. 12 |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Bulut sunucu ve abonelik altyapılarında düşük risk; BTK yer sağlayıcı bildirimi veya GDPR DPA varlığı B2B güvenini artırır.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 62.10 — Bilgisayar Programlama → | Uygulama/API kodunu geliştirmek 62.10; sunucu/bulut kapasitesi ve veri barındırma altyapısı sağlamak 63.10’dur. | 63.10 barındırma hizmetlerinde 5651 s.K. BTK Yer Sağlayıcı bildirimi zorunludur. |
| 58.29 — SaaS & Yazılım Yayımlama → | Kendi son kullanıcı SaaS ürününüzü satmak 58.29; başkalarının uygulamalarına ham sunucu, VPS veya veri işleme altyapısı sunmak 63.10’dur. | Her ikisi de yüksek/öncelikli bilişim segmentinde olup SaaS’ta abonelik KDV kuralları öne çıkar. |
63.91.02 — Web arama portalı faaliyetleri
Türkiye 6 haneli NACE kodu 63.91.02 (Web arama portalı faaliyetleri). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. Sanal Ofis / Home-Office %100 Uygun.
63.92.00 — Diğer bilgi hizmeti faaliyetleri
Türkiye 6 haneli NACE kodu 63.92.00 (Diğer bilgi hizmeti faaliyetleri). İSG Tehlike Sınıfı: Az Tehlikeli. Sanal Ofis / Home-Office %100 Uygun.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- 63.10.00 Bilgi işlem altyapısı, veri işleme, barındırma ve ilgili faaliyetler (Hosting, Bulut, Veri Merkezi)
Sıkça Sorulan Sorular
TR NACE 6-Digit 63.10.00 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
63.10.00 (Bilgi işlem altyapısı, veri işleme, barındırma ve ilgili faaliyetler (Hosting, Bulut, Veri Merkezi)) şu faaliyetleri kapsar: Bilgi işlem altyapısı, veri işleme, barındırma ve ilgili faaliyetler (Hosting, Bulut, Veri Merkezi); bulut altyapısı ve platform sağlama (IaaS, PaaS) dahil olmak üzere bilgi işlem altyapısının sağlanması; altyapı sağlama ile birlikte olsun ya da olmasın, bulut bilişim (yazılım yayımcılığı ve bilgisayar sistemleri tasarımı hariç). Başlıca uygulayıcılar: Veri merkezi (data center), bulut barındırma (hosting/VPS/IaaS) ve yapay zekâ GPU kümesi işletmecileri (63.10); Web arama portalları, fiyat/ürün karşılaştırma siteleri ve içerik platformları (63.91).
63.10.00 kodunun 6331 Sayılı İSG yükümlülükleri, Sanal Ofis ve KOSGEB durumu nedir?
63.10.00 kodu 6331 Sayılı Kanun uyarınca "Az Tehlikeli (6331 s.K.)" grubundadır (En geç 6 yılda bir risk değerlendirmesi; 01.01.2025 sonrası 50’den az çalışanlı az tehlikeli işyerlerinde: İşveren veya işveren vekili e-sertifika eğitimiyle risk değerlendirmesi ve İSG sürecini üstlenebilir (ancak işe giriş/periyodik sağlık muayeneleri kamu sağlık sunucuları, aile hekimi veya OSGB hekimince düzenlenir). 50 ve üzeri çalışanda tam/kısmi süreli C sınıfı İSG uzmanı ve işyeri hekimi zorunludur.). İşyeri statüsü: Bulut/Bayilik İçin Sanal Ofis Uygun; Fiziki Veri Merkezinde Bağımsız Tesis Şart. KOSGEB durumu: 1.500.000 TL İş Geliştirme + İş Kurma Hibesi (Öncelikli).
63.10.00 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası (Bilişim & Telekomünikasyon Komitesi) + HİB (Hizmet İhracatçıları Birliği) / Veri analizi ve küçük hosting hizmetleri şahıs şirketi ile açılabilir; veri merkezi yatırımları sermaye şirketidir.. İzin/Ruhsat: Başkasına ait içerik veya web sitesi barındıran (hosting/cloud/veri merkezi/SaaS platformu) işletmelerde BTK Yer Sağlayıcı Faaliyet Belgesi Bildirimi (5651 s.K. m. 5 — 6 ay–2 yıl trafik bilgisi saklama & hukuka aykırı içerik bildir-kaldır yükümlülüğü) Vergi/Teşvik: Veri saklama, veri işleme ve veri analizi hizmetlerinin yurt dışı müşterilere ihracı doğrudan 5520 s.K. m. 10/1-ğ (%80 kurumlar vergisi kazanç indirimi) kapsamındadır + KDVK 11/1-a (%0 KDV).
63.10.00 ile en sık karıştırılan 62.10 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
62.10 — Bilgisayar Programlama: Uygulama/API kodunu geliştirmek 62.10; sunucu/bulut kapasitesi ve veri barındırma altyapısı sağlamak 63.10’dur. Vergisel/hukuki etki: 63.10 barındırma hizmetlerinde 5651 s.K. BTK Yer Sağlayıcı bildirimi zorunludur.
63.10.00 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
63.10.00 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: Sanal POS MCC 7374 (Bilgi İşlem, Bulut Barındırma ve Veri İşleme (Web Hosting)).
63.10.00 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: yazılım yayımcılığı, bkz. 58.2; indirmeler veya akış yoluyla uygulamaların sağlanması, bkz. 58.2; video içeriğini akış formatlarına dönüştürmek için post prodüksiyon hizmeti faaliyetleri, bkz. 59.12.