23.61.01 — Çimentodan, betondan veya suni taştan prefabrik yapı elemanları imalatı (gazbetondan ve kireç taşından olanlar dahil)
23.61.01 (Çimentodan, betondan veya suni taştan prefabrik yapı elemanları imalatı (gazbetondan ve kireç taşından olanlar dahil)) faaliyet kodu; 6331 s.K. kapsamında "Tehlikeli" İSG sınıfına, 6948 sayılı Sanayi Sicil Kanunu çerçevesine ve "Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart" işyeri statüsüne tabidir.
4 Yıl Risk Değ. • 6331 s.K.
1.500.000 TL İş Geliştirme + İş Kurma Hibesi (Öncelikli)
2005/9207 BKK İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları Yönetmeliği & 213 s. VUK m. 127
MCC 5211
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Düz cam, ısıcam, cam ambalaj ve seramik/porselen fabrikaları
- Çimento, hazır beton, kireç, alçı ve prefabrik beton eleman üreticileri
- Mermer/granit kesme-parlatma fabrikaları ve aşındırıcı/taş yünü imalatçıları
Bu Sınıf Şunları Kapsar
6- Çimentodan, betondan veya suni taştan prefabrik yapı elemanları imalatı (gazbetondan ve kireç taşından olanlar dahil)
- inşaatta kullanmak üzere önceden kalıba dökülmüş beton, çimento ya da suni taş mamullerinin imalatı: karo, büyük ve yassı döşeme taşı, tuğla, briket, levha, panel, pano, boru, direk, kazık ve benzeri ürünler.
- çimento, beton veya suni taştan prefabrik binaların veya bina dışı inşaatların, trafik kontrolü ve engelleme için yapısal bileşenlerin imalatı
- çevre düzenlemesi ve istinat duvarı, atık su ve yağmur suyu yönetiminde ve altyapı hizmetlerinde kullanılmak üzere prefabrik yapıların inşası için prefabrik fabrika yapımı tuğla elemanların imalatı
- betondan fabrika yapımı elemanların imalatı
- içme suyu için prefabrik beton boruların imalatı.
Ayrıca Şunları da Kapsar
- kalsiyum silikat duvar birimlerinin imalatı
- otoklavlanmış (yüksek sıcaklık ve basınç altında buhar kullanarak malzemenin işlenmesi) gazbeton duvar birimlerinin imalatı.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
1- inşaatta kullanılmayan beton, çimento ve alçıdan diğer eşyaların imalatı, bkz. 23.66.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Çimento, hazır beton ve büyük taş/seramik fabrikalarında ÇED kararı, Çevre İzin/Lisans (Hava Emisyon) ve 1./2. Sınıf GSM Ruhsatı
- Yapı malzemeleri (hazır beton, çimento, tuğla, seramik, ısıcam) için CE İşareti ve Performans Beyanı (DoP) + G İşareti
- Silika tozu ve asbest/elyaf maruziyetine karşı periyodik akciğer grafisi ve toz ölçümü (6331)
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Sanayi Odası / Ticaret Odası + Çimento/Mermer/Seramik İhracatçı Birliği + Sanayi Sicili
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Küçük mermer atölyesi/mezar taşı işleri Esnaf Odası (5362 s.K.)
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart- Hazır beton ve inşaat malzemesi tedarikinde yüksek ciro/vade yapısından dolayı e-İrsaliye ve e-Fatura zorunluluk eşikleri hızla aşılır.
- Sanayi Sicil sahipleri KVK m. 32/7 1 puan indirim + KDV 13/d yatırım makinesi istisnasından yararlanır.
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
Çimento ve seramik fırınları AB ETS Emisyon Ticareti Sistemine ve AB Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizmasına (CBAM — Reg. (EU) 2023/956) doğrudan dahildir (çimento klinkeri CBAM raporlamasına tabidir). Yapı malzemelerinde CPR (EU) 2024/3110 CE zorunludur.
ABD NAICS 327 kapsamında yer alır. OSHA Respirable Crystalline Silica Standard (29 CFR 1910.1053) ve EPA Portland Cement NESHAP cıva/partikül emisyon sınırları zorunludur.
UKCA / CE Yapı Malzemeleri (BSI/UKAS onaylı standartlar), UK ETS/CBAM (2027) ve HSE Silika/COSHH maruziyet kontrolleri uygulanır (UK SIC 23xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Ocaktan mermer bloğu çıkarmak 08.11 iken, mermer bloklarını kesip parlatarak tezgâh/fayans yapmak 23.70 sınıfındadır.
- Çimento ihracatı yapan Türk üreticilerin CBAM kapsamında gömülü emisyon verisi beyan etmemesi AB sınırında cezalı karbon sertifikası maliyeti doğurur.
6331 Sayılı İSG Matrisi, KOSGEB & İşyeri Uygunluğu
6331 Sayılı İSG Yükümlülükleri
1 çalışan dahi istihdam edildiğinde ilk günden itibaren İSG-KATİP üzerinden B sınıfı (geçici yetkiyle C) İSG uzmanı ve İşyeri Hekimi sözleşmesi yapmak zorunludur.
KOSGEB Destek ve Hibe Durumu
İmalat (10–33), Telekomünikasyon (61), Bilgisayar Programlama (62), Bilişim Altyapısı (63) ve Bilimsel Ar-Ge (72) kapsamındaki bu NACE kodu hem geri ödemesiz İş Kurma Desteğine hem de makine-teçhizat, yazılım ve personel giderlerini kapsayan İş Geliştirme Desteğine (genç/kadın/engelli/gazi kurucuda +150.000 TL ilave tavan) öncelikli olarak başvurabilir. Şirket tescilinden önce KOSGEB İleri Girişimcilik Eğitiminin tamamlanması şarttır.
KOSGEB Girişimci Destek Programı Uygulama Esasları (NACE Kısım C / 61-62-63 / 72)
Sanal Ofis & Vergi Yoklaması
Sanal ofis veya salt ev adresiyle vergi dairesi yoklamasından ve belediye ruhsat denetiminden geçilemez. Faaliyet niteliğine göre Sıhhi Müessese veya 1./2./3. Sınıf Gayrisıhhi Müessese (GSM) Ruhsatı, tapu/yapı kullanma (iskân) uyumu, itfaiye uygunluk raporu ve işyeri fiili donanımı ibraz edilmelidir.
Şahıs mülkünden kiralanan fiziki işyeri için GVK m. 94/5 uyarınca aylık net kiranın brütleştirilmiş tutarı üzerinden %20 kira stopajı beyan edilir (kurumsal/şirket mülklerinden kiralamada stopaj yerine +%20 KDV’li kira faturası düzenlenir).
6331 Sayılı İSG Kanunu Yükümlülük Tablosu
Tehlikeli (6331 s.K.)| Yasal Yükümlülük | Periyot / Yasal Kural | Mevzuat Dayanağı |
|---|---|---|
| Risk Değerlendirmesi Yenileme | En geç 4 yılda bir | Risk Değ. Yön. m. 12 |
| Acil Durum Planı & Tatbikat | 4 yılda bir plan (her 40 çalışana 1 destek) + yılda 1 tatbikat | Acil Durumlar Yön. m. 11, 14 |
| Çalışan Temel İSG Eğitimi | 2 yılda bir en az 12 saat | İSG Eğitim Yön. m. 6, 11 |
| Periyodik Sağlık Muayenesi | En geç 3 yılda bir (hekim min. 10 dk/çalışan/ay) | İşyeri Hekimi Yön. m. 9, 12 |
| İSG Uzmanı & Hekim Görevlendirme | 1+ çalışandan itibaren min. B sınıfı uzman (20 dk/çalışan/ay) + Hekim (10 dk) | 6331 s.K. m. 6; İGU Yön. m. 12 |
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Yüksek ortalama işlem tutarlı fiziksel yapı malzemesi satışı; kolay sanal/fiziki POS onayı.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
23.11.01 — Düz cam imalatı (telli, buzlu cam, renkli veya boyalı düz cam dahil) (dökülmüş, haddelenmiş, çekilmiş, üflenmiş, float, yüzeyi parlatılmış veya cilalanmış ancak başka şekilde işlenmemiş olanlar)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 23.11.01 (Düz cam imalatı (telli, buzlu cam, renkli veya boyalı düz cam dahil) (dökülmüş, haddelenmiş, çekilmiş, üflenmiş, float, yüzeyi parlatılmış veya cilalanmış ancak başka şekilde işlenmemiş olanlar)). İSG Tehlike Sınıfı: Çok Tehlikeli. Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart.
23.12.01 — Cam ayna imalatı
Türkiye 6 haneli NACE kodu 23.12.01 (Cam ayna imalatı). İSG Tehlike Sınıfı: Çok Tehlikeli. Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart.
23.12.02 — Sertleştirilmiş emniyet camı ve temperli düz cam imalatı (oto camı dahil)
Türkiye 6 haneli NACE kodu 23.12.02 (Sertleştirilmiş emniyet camı ve temperli düz cam imalatı (oto camı dahil)). İSG Tehlike Sınıfı: Çok Tehlikeli. Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- 23.61.01 Çimentodan, betondan veya suni taştan prefabrik yapı elemanları imalatı (gazbetondan ve kireç taşından olanlar dahil)
Sıkça Sorulan Sorular
TR NACE 6-Digit 23.61.01 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
23.61.01 (Çimentodan, betondan veya suni taştan prefabrik yapı elemanları imalatı (gazbetondan ve kireç taşından olanlar dahil)) şu faaliyetleri kapsar: Çimentodan, betondan veya suni taştan prefabrik yapı elemanları imalatı (gazbetondan ve kireç taşından olanlar dahil); inşaatta kullanmak üzere önceden kalıba dökülmüş beton, çimento ya da suni taş mamullerinin imalatı: karo, büyük ve yassı döşeme taşı, tuğla, briket, levha, panel, pano, boru, direk, kazık ve benzeri ürünler.; çimento, beton veya suni taştan prefabrik binaların veya bina dışı inşaatların, trafik kontrolü ve engelleme için yapısal bileşenlerin imalatı. Başlıca uygulayıcılar: Düz cam, ısıcam, cam ambalaj ve seramik/porselen fabrikaları; Çimento, hazır beton, kireç, alçı ve prefabrik beton eleman üreticileri.
23.61.01 kodunun 6331 Sayılı İSG yükümlülükleri, Sanal Ofis ve KOSGEB durumu nedir?
23.61.01 kodu 6331 Sayılı Kanun uyarınca "Tehlikeli (6331 s.K.)" grubundadır (En geç 4 yılda bir risk değerlendirmesi; Tehlikeli sınıfta işveren kendi İSG hizmetini yürütemez (e-sertifika muafiyeti yoktur). İlk sigortalı çalışan işe girişiyle birlikte OSGB veya tam/kısmi süreli İSG profesyoneli görevlendirilmesi ve İSG-KATİP onayı zorunludur.). İşyeri statüsü: Fiziki İşyeri ve Belediye Ruhsatı Şart. KOSGEB durumu: 1.500.000 TL İş Geliştirme + İş Kurma Hibesi (Öncelikli).
23.61.01 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Sanayi Odası / Ticaret Odası + Çimento/Mermer/Seramik İhracatçı Birliği + Sanayi Sicili / Küçük mermer atölyesi/mezar taşı işleri Esnaf Odası (5362 s.K.). İzin/Ruhsat: Çimento, hazır beton ve büyük taş/seramik fabrikalarında ÇED kararı, Çevre İzin/Lisans (Hava Emisyon) ve 1./2. Sınıf GSM Ruhsatı Vergi/Teşvik: Hazır beton ve inşaat malzemesi tedarikinde yüksek ciro/vade yapısından dolayı e-İrsaliye ve e-Fatura zorunluluk eşikleri hızla aşılır.
23.61.01 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
23.61.01 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: Sanal POS MCC 5211 (Kereste ve Yapı Malzemeleri Satışı).
23.61.01 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: inşaatta kullanılmayan beton, çimento ve alçıdan diğer eşyaların imalatı, bkz. 23.66..