73.11 — Reklam ajanslarının faaliyetleri
NACE Rev. 2 73.11 (Reklam ajanslarının faaliyetleri); Bölüm 73 çerçevesinde 6502 sayılı TKHK m. 61–63 & Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği (Reklam Kurulu & Sosyal Medya Influencer Kılavuzu) hükümlerine göre sınıflandırılır.
Eurostat • v2.0
Reklamcılık
NAICS 541810 • SIC 73110
MCC 7311
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Dijital pazarlama, SEO/SEM, performans reklam ve yaratıcı reklam ajansları (73.11)
- Medya satın alma planlama ajansları ve influencer/reklam aracılık ağları (73.12)
- Pazar araştırması/kamuoyu anket şirketleri (73.20) ve Halkla İlişkiler/PR ajansları (NACE Rev. 2.1: 73.30!)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
12- Bu sınıf tavsiye, yaratıcılık hizmetleri, reklam materyallerinin üretilmesi ve satın alınması dahil olmak üzere tüm alanlardaki reklamcılık hizmetlerinin (işyerlerinin kendi kapasiteleri veya alt sözleşmeler yoluyla) sağlanmasını kapsamaktadır. Bu sınıf aşağıdakileri kapsamaktadır;
- reklam kampanyalarının tasarlanması ve gerçekleştirilmesi:
- • reklamın yaratılması ve reklama gazete, dergi, radyo, televizyon, internet ve diğer ortamlarda yer verilmesi,
- • açık hava reklamının yaratılması ve sergilenmesi (büyük ilan tahtaları, panolar, broşürler, vb.), vitrin düzenlemesi, galeri/teşhir salonu tasarımı, araba ve otobüs afişlerinin hazırlanması,
- • hava araçları kullanılarak yapılan reklam,
- • reklam materyallerinin ve eşantiyonların dağıtım ve teslimi,
- • stantların ve diğer teşhir yapı ve alanlarının oluşturulması,
- pazarlama kampanyalarının ve müşteri çekmeyi ve elde tutmayı amaçlayan diğer reklamcılık hizmetlerinin yürütülmesi,
- • ürünlerin promosyonu,
- • satış noktalarında pazarlama,
- • posta reklamcılığı,
- • pazarlama danışmanlığı.
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
7- reklam materyallerinin yayımlanması, bkz. 58.19,
- televizyon ve filmlerde yayınlanması için ticari mesajların üretilmesi, bkz. 59.11,
- radyoda yayınlanması için ticari mesajların üretilmesi, bkz. 59.20,
- piyasa araştırması, bkz. 73.20,
- reklam fotoğrafçılığı, bkz. 74.20,
- toplantı ve ticari fuar organizatörleri, bkz. 82.30,
- postacılık faaliyetleri, bkz. 82.19.
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Genel reklam, dijital ajans, SEO ve PR faaliyetlerinde bakanlık ruhsatı gerekmez — Sanal Ofis / Home-Office %100 uygundur.
- Toplu SMS / E-Posta / Arama kampanyası yürüten veya gönderen taraflarda İYS (İleti Yönetim Sistemi) izni + 6698 KVKK açık rıza uyumu zorunludur.
- Sosyal medya influencer/içerik kampanyalarında Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu Kılavuzu uyarınca açık "#Reklam / #İşbirliği" etiketi zorunludur (aksi halde ajans + marka + influencer’a 550.000 TL+ bandında ayrı ayrı ceza kesilebilir!).
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası (Medya, Reklam ve Bilişim Komiteleri) + HİB (yurt dışı dijital pazarlama ihracatında)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Çok sayıda dijital pazarlamacı, SEO uzmanı ve influencer Şahıs Şirketi olarak 1 günde açılış yapar; yalnızca şahsi YouTube/Instagram/mobil içerik geliri (2026 sınırı dâhilinde) elde edenler dilerse GVK mük. m. 20/B %15 istisna banka hesabı seçebilir (ajans hizmeti / faturalı B2B marka danışmanlığı ise 20/B kapsamı dışındadır, normal şahıs/LTD gerektirir!).
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- 3/10 TİCARİ REKLAM KDV TEVKİFATI: Tüm KDV mükelleflerine ve belirlenmiş alıcılara verilen ticari reklam hizmetlerinde (medya planlama, dijital reklam yönetimi, afiş, influencer reklam prodüksiyonu dahil) 3/10 oranında KDV tevkifatı uygulanır (sadece danışmanlık veya sadece salt tasarım faturasında ayrıma dikkat!).
- %15 STOPJ — GOOGLE/META YURT DIŞI REKLAM VERGİSİ (476 s. CK): Google Ads, Meta (Instagram/Facebook) gibi dar mükellef yurt dışı dijital platformlara Türkiye’den reklam veren işletmeler, reklam ödemesi üzerinden %15 Gelir/Kurumlar Vergisi stopajı (KDV2 ile birlikte 2 No.lu beyanname!) beyan etmek zorundadır — ajanslar müşteri adına medya bütçesi geçirirken faturayı doğrudan müşteriye kestirmeli veya yansıtma usulünü vergisel olarak kurgulamalıdır!
- YURT DIŞI AJANS İHRACATI: Yabancı firmaya yurt dışında yararlanılmak üzere verilen reklam/dijital pazarlama hizmeti KDVK 11/1-a uyarınca %0 KDV ile faturalanır (ancak KVK 10/1-ğ %80 kazanç indirimi listesinde reklam ajansı sayılmamıştır; yalnızca veri analizi/yazılım/tasarım kısımları ayrı sözleşmeyle değerlendirilir).
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
NACE Rev. 2.1 ile 73.30 Halkla İlişkiler (PR) bu bölüme taşındı! AB’de Digital Services Act (DSA — hedefli reklam şeffaflığı ve çocuklara hedefleme yasağı), Siyasi Reklam Şeffaflığı Tüzüğü (EU) 2024/900, GDPR (çerez onayı / ePrivacy) ve Omnibüs Direktifi (sahte yorum yasağı) uygulanır.
ABD NAICS 5418 (Advertising, PR & Related Services) ve 541910 (Marketing Research) kapsamındadır. FTC Endorsement Guides (16 CFR Part 255) (gizli sponsorluk yasağı), CAN-SPAM Act, TCPA (SMS rızası) ve CCPA/CPRA geçerlidir; Stripe/Mercury onboardinginde MCC 7311 yüksek onaylı düşük risk grubundadır (ancak "garantili takipçi/bot satışı" PSP yasaklı faaliyetidir!).
ASA (Advertising Standards Authority) / CAP Code (#Ad kuralı ve yanıltıcı fiyat yasağı), PECR / ICO (e-posta ve çerez kuralları) ve CMA yeşil aklama (Green Claims Code) ilkeleri denetlenir (UK SIC 73110–73200).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Meta / Google Reklam Bütçesi Fatura Hatası: Ajans kendi kartından müşterinin Meta/Google bütçesini ödeyip müşteriye toplam tutar üzerinden KDV+tevkifatlı tek fatura keserse, 476 s. CK %15 reklam stopajı ve %20 KDV2 yükü ajansın üzerine kalır ve komisyon matrahı şişer — doğru uygulama bütçeyi müşteri kartından ödetip yalnız ajans hizmet bedelini faturalamaktır.
- Yazılım geliştirme (62.10) ile performans reklam/SEO (73.11) farkını ayırmamak hem yanlış tevkifata (3/10) hem vergi incelemelerine yol açar.
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245Retainer ve medya bütçesi faturalamasında Stripe/Wise ve yerel sanal POS’ta sorunsuz onay; sözleşme eki itirazı önler.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
Yakın Kodlarla Kritik Mevzuat ve Vergi Farkları
| Karşılaştırılan Kod | Kapsam Sınırı | Hukuki & Vergisel Etki |
|---|---|---|
| 73.12 — Medya Temsili & Alan Satışı → | Kampanya üretimi ve reklam yönetimi 73.11; yayıncı adına TV/outdoor/dijital reklam alanı satın alıp satma (medya satın alma/pazarlama ağı) 73.12’dir. | Her ikisi de Türkiye’de 3/10 ticari reklam KDV tevkifatı kapsamında izlenir. |
| 73.30 — Halkla İlişkiler (PR) & İletişim → | Ücretli reklam ve medya kampanyası 73.11; basın bülteni, kriz iletişimi, lobicilik ve kurumsal itibar PR danışmanlığı 73.30’dur (NACE 2.1). | Saf PR ve kurumsal danışmanlık faturaları (ücretli reklam içermedikçe) 3/10 ticari reklam tevkifatı dışındadır. |
73.12 — Çeşitli medya reklamları için alan ve zamanın bir ücret veya sözleşmeye dayalı olarak satışı
Eski NACE Rev. 2 sürümü 73.12 (Çeşitli medya reklamları için alan ve zamanın bir ücret veya sözleşmeye dayalı olarak satışı). Güncel Rev. 2.1 karşılıklarını aşağıdan inceleyin.
73.20 — Piyasa ve kamuoyu araştırma faaliyetleri
Eski NACE Rev. 2 sürümü 73.20 (Piyasa ve kamuoyu araştırma faaliyetleri). Güncel Rev. 2.1 karşılıklarını aşağıdan inceleyin.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- M MESLEKİ, BİLİMSEL VE TEKNİK FAALİYETLER
- 73 Reklamcılık ve piyasa araştırması
- 73.1 Reklamcılık
- 73.11 Reklam ajanslarının faaliyetleri
Sıkça Sorulan Sorular
NACE Rev. 2 73.11 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
73.11 (Reklam ajanslarının faaliyetleri) şu faaliyetleri kapsar: Bu sınıf tavsiye, yaratıcılık hizmetleri, reklam materyallerinin üretilmesi ve satın alınması dahil olmak üzere tüm alanlardaki reklamcılık hizmetlerinin (işyerlerinin kendi kapasiteleri veya alt sözleşmeler yoluyla) sağlanmasını kapsamaktadır. Bu sınıf aşağıdakileri kapsamaktadır;; reklam kampanyalarının tasarlanması ve gerçekleştirilmesi:; • reklamın yaratılması ve reklama gazete, dergi, radyo, televizyon, internet ve diğer ortamlarda yer verilmesi,. Başlıca uygulayıcılar: Dijital pazarlama, SEO/SEM, performans reklam ve yaratıcı reklam ajansları (73.11); Medya satın alma planlama ajansları ve influencer/reklam aracılık ağları (73.12).
73.11 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası (Medya, Reklam ve Bilişim Komiteleri) + HİB (yurt dışı dijital pazarlama ihracatında) / Çok sayıda dijital pazarlamacı, SEO uzmanı ve influencer Şahıs Şirketi olarak 1 günde açılış yapar; yalnızca şahsi YouTube/Instagram/mobil içerik geliri (2026 sınırı dâhilinde) elde edenler dilerse GVK mük. m. 20/B %15 istisna banka hesabı seçebilir (ajans hizmeti / faturalı B2B marka danışmanlığı ise 20/B kapsamı dışındadır, normal şahıs/LTD gerektirir!).. İzin/Ruhsat: Genel reklam, dijital ajans, SEO ve PR faaliyetlerinde bakanlık ruhsatı gerekmez — Sanal Ofis / Home-Office %100 uygundur. Vergi/Teşvik: 3/10 TİCARİ REKLAM KDV TEVKİFATI: Tüm KDV mükelleflerine ve belirlenmiş alıcılara verilen ticari reklam hizmetlerinde (medya planlama, dijital reklam yönetimi, afiş, influencer reklam prodüksiyonu dahil) 3/10 oranında KDV tevkifatı uygulanır (sadece danışmanlık veya sadece salt tasarım faturasında ayrıma dikkat!).
73.11 ile en sık karıştırılan 73.12 kodu arasındaki mevzuat farkı nedir?
73.12 — Medya Temsili & Alan Satışı: Kampanya üretimi ve reklam yönetimi 73.11; yayıncı adına TV/outdoor/dijital reklam alanı satın alıp satma (medya satın alma/pazarlama ağı) 73.12’dir. Vergisel/hukuki etki: Her ikisi de Türkiye’de 3/10 ticari reklam KDV tevkifatı kapsamında izlenir.
73.11 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
73.11 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: ABD NAICS 2022: 541810 (Advertising Agencies), 541830 (Media Buying Agencies), 541840 (Media Representatives) • İngiltere UK SIC 2007: 73110 (Advertising agencies) • Sanal POS MCC 7311 (Reklamcılık, Medya Planlama ve Dijital Ajanslar).
Eski NACE Rev. 2 73.11 kodunun güncel NACE Rev. 2.1 karşılığı nedir?
2025–2026 NACE Rev. 2.1 geçişiyle 73.11 kodu güncel sistemde 73.11 (Reklam ajanslarının faaliyetleri) olarak devam etmektedir.
73.11 faaliyet kodu hangi işleri kapsamaz?
Resmi Eurostat/ulusal sınıflama notlarına göre şunlar kapsam dışıdır: reklam materyallerinin yayımlanması, bkz. 58.19,; televizyon ve filmlerde yayınlanması için ticari mesajların üretilmesi, bkz. 59.11,; radyoda yayınlanması için ticari mesajların üretilmesi, bkz. 59.20,.