9039 — Sanat ve gösteri sanatlarına yönelik diğer destek faaliyetleri
UN ISIC Rev. 5 9039 (Sanat ve gösteri sanatlarına yönelik diğer destek faaliyetleri); Bölüm 90 çerçevesinde 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (Eser Sahipliği & MESAM/MSG/TEYAP Hakları) hükümlerine göre sınıflandırılır.
UNSD • v5.0
Sanatsal yaratıcılık ve sahne sanatlarını destekleyici faaliyetler
UN
MCC 7922
Faaliyet Kapsamı, Kullanıcı Profili ve Kapsam Dışı İşler
Bu Kodu Kimler Tercih Etmeli? (İş Modelleri)
- Bağımsız yazarlar, besteciler, ressamlar, heykeltıraşlar ve dijital sanatçılar (90.1)
- Tiyatro, konser, stand-up, opera ve festival yapımcıları / sanat toplulukları (90.20)
- Özel kültür sanat merkezleri, konser salonları, sahne ışık/ses teknik ekipleri ve bilet/etkinlik destek (90.3)
Bu Sınıf Şunları Kapsar
4- - support activities to performing arts for production of live stage presentations, e.g. theatrical presentations, concerts, opera, dance and other stage productions:
- • activities of producers, stage-set designers and builders, scene shifters, lighting engineers etc.
- - organisation of cultural and entertainment events, e.g. film festivals, musicals or music and dance festivals
- - activities of directors, dramaturges, film promoters and programs creators or supervisors
Ayrıca Şunları da Kapsar
- - activities of producers or entrepreneurs of arts live events, with or without facilities
- - technical planning, supply, setting up and operation of audiovisual equipment and special effects associated with the organisation of live art events
Kapsam Dışı Faaliyetler (Çapraz Referanslar)
9- - production of theatrical and non-theatrical motion pictures, including digital distribution, for direct projection in theatres or for broadcasting or streaming, see 591
- - broadcasting of live performances and events, see 6020
- - activities of personal theatrical or artistic agents or agencies, see 7499
- - casting activities, see 7810
- - organisation of conferences, conventions and trade shows, see 8230
- - technical planning, supply, setting up and operation of audiovisual equipment and special effects associated with the organisation of conferences, conventions and trade shows, see 8230
- - activities of producers or promoters of sports events, with or without facilities, see 9319
- - technical planning, supply, setting up and operation of audiovisual equipment and special effects associated with the organisation of live sport events, see 9319
- - technical planning, supply, setting up and operation of audiovisual equipment and special effects associated with the organisation of live amusement and recreation events, see 9329
Mevzuat, Ruhsat, Şirket Kuruluşu ve Vergi Çerçevesi
Tabi Olduğu Temel Kanun ve Yönetmelikler
Zorunlu Ruhsat, Yetki Belgesi ve Kurumlar
- Bireysel yazar, müzisyen, ressam ve prodüktörler (90.1) özel bakanlık ruhsatına tabi değildir — Sanal Ofis veya GVK m. 18 serbest meslek ile çalışabilir; ancak canlı konser/festival/tiyatro salonu işletmek (90.31) için Belediye İşyeri Açma Ruhsatı, İtfaiye Raporu ve Valilik/Emniyet Etkinlik & Canlı Müzik İzni şarttır!
- 5846 s.K. uyarınca halka açık konser ve mekân müzik yayınlarında MESAM/MSG/MÜ-YAP Umuma İletim Telif Lisansı alınmalıdır.
- Tarihi eser/tablo restorasyonunda (90.39) Kültür ve Turizm Bakanlığı / 2863 s.K. konservasyon izinleri gözetilir.
Şirket Türü, Oda Kaydı ve Sicil Yapısı
- Sermaye Şirketi (Limited / A.Ş.) & Oda
- Ticaret Odası (Kültür, Sanat ve Etkinlik Komiteleri — yapım/salon şirketleri)
- Şahıs İşletmesi / Serbest Meslek / Esnaf
- Eser sahipleri 193 s. GVK m. 18 şartlarını sağladığında (yıllık GVK m. 103 4. dilim tavanının altında kalarak) defter/KDV/beyannamesiz yalnızca müşteri %17 stopajlı Gider Pusulası rejimiyle çalışabilir (tavan aşılır veya ticari konser organizasyonu yapılırsa Şahıs Şirketi / Ticaret Odası açılır).
KDV, Tevkifat, Stopaj ve Teşvik Rejimi
- GVK M. 18 SANATÇI TELİF İSTİSNASI: Müellif, mütercim, heykeltraş, ressam, bestekâr ve bunların mirasçılarının 5846 s.K. kapsamındaki telif/eser teslimlerinde %17 nihai stopaj uygulanır (2025/2026 yılı GVK m. 103 4. dilim tutarına kadar yıllık beyanname verilmez)!
- Tiyatro, opera, bale, konser salonu ve müze etkinlik biletleri ve kültür yatırımları 5225 s.K. kapsamında teşvik (KDV %10 tiyatro/konser ayrımı ve gelir vergisi sponsorluk indirimi %100 — GVK 89/7) alır.
- MCC 7922 Bilet/Organizatör Fintek Kuralı: Konser ve festival biletleri etkinlik tarihinden haftalar/aylar önce satıldığından sanal POS sağlayıcıları (iyzico/Stripe) etkinlik gerçekleşene kadar dönemsel blokaj (reserve) uygulayabilir!
Küresel Mevzuat Karşılıkları (AB / ABD / İngiltere)
NACE Rev. 2.1’de eski tek `90.0` bölümü kökten ayrıştırıldı: 90.11 Edebi/Müzik Yaratım, 90.12 Görsel Sanatlar, 90.20 Sahne Sanatları Gösterileri, 90.31 Sanat Mekanları İşletmesi, 90.39 Diğer Destek/Restorasyon! AB’de Telif Hakkı Direktifi (EU) 2019/790, Resale Right Directive (eser yeniden satış payı) ve KDV kültür istisnası (Art. 132(1)(n)) uygulanır.
ABD NAICS 7111 (Performing Arts Companies), 7113 (Promoters), 7114 (Agents/Managers) ve 7115 (Independent Artists/Writers/Performers) kapsamındadır. ASCAP / BMI / SESAC performans telif lisansları, US Copyright Office (Form PA/VA/TX) eser tescili, kalabalık mekanlarda NFPA 101 yangın kuralları ve yerel Amusement/Admissions Tax uygulanır.
PRS for Music / PPL canlı müzik & yayın telif lisansları, belediye Premises Licence (Live Music Act 2012 istisnaları üzeri), Artist’s Resale Right (ARR), HMRC Theatre / Orchestra Tax Relief (%40–45 yüksek nakit iade oranı!) ve Cultural Exemption VAT geçerlidir (UK SIC 90xxx).
Kritik Sınıflama Hataları ve Denetim Riskleri
- Sinema ve ticari video/reklam filmi prodüksiyonu Bölüm 90 değil 59.11; düğün/kurumsal fuar/parti organizasyonu ise 82.30 / 93.29 / 96.99 kapsamındadır.
- GVK m. 18 istisnasını aşan veya şirket üzerinden konser/sergi işleten sanatçılar beyanname sınırı geçtiğinde ticari/mesleki mükellefiyete geçer; ayrıca MESAM/MSG izinsiz canlı müzik ve DJ performansı tazminat davası doğurur.
Küresel Sınıflama Pasaportu ve MCC Profili
AB, ABD, İngiltere, BM ve ulusal siciller arasındaki doğrulanmış yapısal eşleştirmeler ve ödeme risk profili.
Küresel Sanal POS & ISO 18245 MCC Değerlendirmesi
Visa / Mastercard ISO 18245İleri tarihli etkinlik biletlerinde erteleme/iptal riski nedeniyle PSP’ler etkinlik gerçekleşene dek hakediş blokajı uygulayabilir.
Kritik Farklar ve Kardeş Kod Karşılaştırması
9031 — Sanat tesislerinin ve alanlarının (mekanlarının) işletilmesi
Birleşmiş Milletler ISIC Rev. 5 uluslararası faaliyet kodu 9031 (Sanat tesislerinin ve alanlarının (mekanlarının) işletilmesi) ve resmi NACE Rev. 2.1 / NAICS karşılıkları.
9011 — Edebiyat eseri oluşturma ve müzikal kompozisyon faaliyetleri
Birleşmiş Milletler ISIC Rev. 5 uluslararası faaliyet kodu 9011 (Edebiyat eseri oluşturma ve müzikal kompozisyon faaliyetleri) ve resmi NACE Rev. 2.1 / NAICS karşılıkları.
9012 — Görsel sanatlar yaratıcılık faaliyetleri
Birleşmiş Milletler ISIC Rev. 5 uluslararası faaliyet kodu 9012 (Görsel sanatlar yaratıcılık faaliyetleri) ve resmi NACE Rev. 2.1 / NAICS karşılıkları.
Sınıflama Hiyerarşisi ve Veri İndirme
- S Sanat, Spor ve Eğlence (Rekreasyon) Faaliyetleri
- 90 Sanatsal yaratıcılık ve sahne sanatları faaliyetleri
- 903 Sanatsal yaratıcılık ve sahne sanatlarını destekleyici faaliyetler
- 9039 Sanat ve gösteri sanatlarına yönelik diğer destek faaliyetleri
Sıkça Sorulan Sorular
UN ISIC Rev. 5 9039 faaliyet kodu hangi işleri ve modelleri kapsar?
9039 (Sanat ve gösteri sanatlarına yönelik diğer destek faaliyetleri) şu faaliyetleri kapsar: 9039 faaliyet başlığı (Sanat ve gösteri sanatlarına yönelik diğer destek faaliyetleri). Başlıca uygulayıcılar: Bağımsız yazarlar, besteciler, ressamlar, heykeltıraşlar ve dijital sanatçılar (90.1); Tiyatro, konser, stand-up, opera ve festival yapımcıları / sanat toplulukları (90.20).
9039 kodunda hangi ruhsat, meslek odası ve KDV/vergi kuralları geçerlidir?
Oda kaydı: Ticaret Odası (Kültür, Sanat ve Etkinlik Komiteleri — yapım/salon şirketleri) / Eser sahipleri 193 s. GVK m. 18 şartlarını sağladığında (yıllık GVK m. 103 4. dilim tavanının altında kalarak) defter/KDV/beyannamesiz yalnızca müşteri %17 stopajlı Gider Pusulası rejimiyle çalışabilir (tavan aşılır veya ticari konser organizasyonu yapılırsa Şahıs Şirketi / Ticaret Odası açılır).. İzin/Ruhsat: Bireysel yazar, müzisyen, ressam ve prodüktörler (90.1) özel bakanlık ruhsatına tabi değildir — Sanal Ofis veya GVK m. 18 serbest meslek ile çalışabilir; ancak canlı konser/festival/tiyatro salonu işletmek (90.31) için Belediye İşyeri Açma Ruhsatı, İtfaiye Raporu ve Valilik/Emniyet Etkinlik & Canlı Müzik İzni şarttır! Vergi/Teşvik: GVK M. 18 SANATÇI TELİF İSTİSNASI: Müellif, mütercim, heykeltraş, ressam, bestekâr ve bunların mirasçılarının 5846 s.K. kapsamındaki telif/eser teslimlerinde %17 nihai stopaj uygulanır (2025/2026 yılı GVK m. 103 4. dilim tutarına kadar yıllık beyanname verilmez)!
9039 kodunun ABD NAICS, İngiltere UK SIC ve ödeme sistemi (MCC) karşılığı nedir?
9039 için doğrulanmış küresel eşleştirmeler: Sanal POS MCC 7922 (Tiyatro, Konser Organizatörleri ve Bilet Acenteleri).